{"id":12480,"date":"2026-08-23T18:21:45","date_gmt":"2026-08-23T18:21:45","guid":{"rendered":"https:\/\/fgy.catlakzemin.com\/belge\/tarihsiz\/istanbul-feminist-gece-yuruyusu-tanikliklari-hatice-telci-zelal-yalcin-bahar-celik\/"},"modified":"2026-08-23T18:21:45","modified_gmt":"2026-08-23T18:21:45","slug":"istanbul-feminist-gece-yuruyusu-tanikliklari-hatice-telci-zelal-yalcin-bahar-celik","status":"publish","type":"fgy_medya","link":"https:\/\/fgy.catlakzemin.com\/en\/ses\/tarihsiz\/istanbul-feminist-gece-yuruyusu-tanikliklari-hatice-telci-zelal-yalcin-bahar-celik\/","title":{"rendered":"First-hand Accounts of the Istanbul Feminist Night March: Hatice Telci, Zelal Yal\u00e7\u0131n, Bahar \u00c7elik"},"content":{"rendered":"","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"template":"","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"_fgy_kaynak_id":"podcast-13","_fgy_drive_id":"","_fgy_dosya":"podcast\/FGY_hatice_bahar_zelal_V02.mp3","_fgy_en":0,"_fgy_boy":0,"_fgy_bayt":0,"_fgy_sure":2566,"_fgy_pankart_metni":"","_fgy_ocr":"","_fgy_transkript":"Ya\u015fas\u0131n feminist m\u00fccadelemiz! Ya\u015fas\u0131n feminist m\u00fccadelemiz! Bu podcast serisinde feminist gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcne dair tan\u0131kl\u0131klar\u0131 farkl\u0131 y\u0131llarda dahil olmu\u015f feministlerle konu\u015fuyoruz. Bu b\u00f6l\u00fcmde Hatice Telci, Zelal Yal\u00e7\u0131n ve Bahar \u00c7elik ile 2007-2008-2009 y\u0131llar\u0131n\u0131 konu\u015ftuk. \u00c7ok te\u015fekk\u00fcr ederiz geldi\u011finiz i\u00e7in. Feminist Gece Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc Tarih\u00e7esi ile ilgili bir \u00e7al\u0131\u015fma yap\u0131yoruz. Bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olarak y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fe dair tan\u0131kl\u0131klar\u0131n\u0131zla ilgili sizinle konu\u015fmak istedik. \u00d6ncelikle biraz kendinizi tan\u0131tabilir misiniz? 2000'lerin ba\u015f\u0131nda ortas\u0131nda bir yerde \u00f6rg\u00fctl\u00fc m\u00fcyd\u00fcn\u00fcz? Nerelerde politika yap\u0131yordunuz? Nas\u0131l kendinizi ifade ediyordunuz? \u0130stersen Hatice senle ba\u015flayal\u0131m. Selamlar. \u00d6ncelikle 1857'den eridir, 8 Mart'\u0131 yaratan, \u00f6\u011fren ve bug\u00fcnlere hala ta\u015f\u0131yan, devam ettiren b\u00fct\u00fcn kad\u0131nlara, lezbiyenlere, biseks\u00fcellere, trans art\u0131 kad\u0131nlara herkese \u00e7ok \u00e7ok te\u015fekk\u00fcr ediyorum. Selaml\u0131yorum g\u00f6n\u00fcl dolusu. Ben kendimi temiz lezbiyen kad\u0131n art\u0131 olarak tarifliyorum. 2000'lerin \u00f6ncesinde Rize'de ve CHP'de \u00f6rg\u00fctl\u00fcyd\u00fcm. Ba\u011f\u0131ms\u0131z Kad\u0131nlar 8 Mart platformunu kurduk. 2000'lere do\u011fru giderken yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir \u015feydi. Rize'de yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z feminist 8 Mart eylemlilikleri asl\u0131nda T\u00fcrkiye'deki feminist hareketin Rize'ye de yans\u0131mas\u0131yd\u0131. Morine eylemini televizyonlardan izleyebiliyordum. Lisedeyim o zamanlar. Sonra 2004'te \u0130stanbul'a ta\u015f\u0131n\u0131nca aya\u011f\u0131m tozuyla Amalya'ya gittim. Bahar seninle devam edelim. Ben de \u00fcniversitedeyken yani resmi olarak kendimi feminist olarak tan\u0131mlamaya ba\u015flad\u0131m. \u0130\u00e7inde bulundu\u011fum bir gen\u00e7lik \u00f6rg\u00fctlenmesi vard\u0131. \u00d6zg\u00fcrl\u00fck ser\u00fcveni diye b\u00f6yle T\u00fcrkiye'nin farkl\u0131 yerlerinde bir araya gelmi\u015f ki\u015filerdik. Yani oraya girdi\u011fimde \u015fey tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 falan hi\u00e7 bilmeden asl\u0131nda i\u015fte feminizm, sosyalizmin i\u00e7inde mi, d\u0131\u015f\u0131nda m\u0131, kar\u015f\u0131s\u0131nda m\u0131 s\u00fcrekli kendimi feminist olarak tan\u0131nmamaya ba\u015flad\u0131m ve arkada\u015flar\u0131mla i\u015fte 8 marklara gitmeye ba\u015flad\u0131k. \u00d6zg\u00fcrl\u00fck ser\u00fcvenindeki arkada\u015flar\u0131m\u0131n bir k\u0131sm\u0131 ayn\u0131 zamanda \u00d6DP i\u00e7erisinde de konumlan\u0131yordu ama ben hani hi\u00e7bir partiye falan kay\u0131tl\u0131 de\u011fildim. \u00dcniversite bittikten sonra da kendimi daha \u00e7ok yine feministlerin i\u00e7erisinde feminist eylemliliklerle ifade etti\u011fimi fark ettim. Zelen seninle devam edelim. Ben de Hatice'nin selam\u0131na aynen sahiplenerek ba\u015flayay\u0131m asl\u0131nda. Sol ve sol politikayla 15 ya\u015flar\u0131nda ba\u015flad\u0131m ben tan\u0131\u015fmaya. Leninist bir \u00e7evrede \u00f6rg\u00fctlenmi\u015ftim sol politikaya. Feminizm daha liberal bir yerde duruyordu. Kad\u0131n erkek ili\u015fkilerinin i\u015fte s\u0131n\u0131f politikas\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcnde bir yerde ya da yan\u0131nda bir yerde tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 hani makul ve m\u00fcbah g\u00f6r\u00fclm\u00fcyordu. Ama mesela benim kendi ki\u015fisel tarihime bakt\u0131\u011f\u0131mda lisede kad\u0131nlar\u0131n un kapan\u0131ndaki y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc \u00e7ok iyi hat\u0131rl\u0131yorum. Ve lisedeki tart\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131 hat\u0131rl\u0131yorum i\u015fte o kad\u0131n\u0131n orada ne i\u015fi var? Bende i\u015fte o kad\u0131n\u0131n orada e\u011flenmek gibi bir hakk\u0131 var. Buna engellerin asl\u0131nda orada i\u015fi yok \u015feklinde arg\u00fcmanlar geli\u015ftirdi\u011fini. hangi d\u00f6nemin aile bilmem ne bakan\u0131 ya da i\u015fte e\u011fitim bakan\u0131 falan bekaret testleri yapaca\u011f\u0131ndan bahsediyordu i\u015fte okullarda. Biz de lisedeki arkada\u015flarla iyi o zaman doktora gidip bozdururuz. Kimse bize b\u00f6yle bir \u015fey yapt\u0131ramaz falan diye b\u00f6yle i\u015fte isyankarl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 \u00f6rg\u00fctl\u00fcyorduk falan. Sonra b\u00fct\u00fcn o fark\u0131ndal\u0131k ama bir yandan i\u015fte solun kendisiyle yani solculu\u011fuma zeval gelen bir \u015fey ama bu kad\u0131nlarla ilgili d\u00fc\u015f\u00fcncelerim. Derken \u00fcniversitede de \u00d6zg\u00fcrl\u00fck ve Dayan\u0131\u015fma Partisi ile ben de politika yap\u0131yordum. Birlikte yol arkada\u015f\u0131m, yolda\u015f\u0131m Derya feminist bir kad\u0131nd\u0131. Onlar\u0131n getirdi\u011fi b\u00fct\u00fcn tart\u0131\u015fmalarla ben art\u0131k kendime feminist diyebilen bir kad\u0131n haline geldim. \u00dcniversite mimar silah kad\u0131n inisiyatif film kurucu bir par\u00e7as\u0131 oldum. \u00dcniversite sonras\u0131nda Mor \u00c7at\u0131 ile tan\u0131\u015ft\u0131m ben. Mor \u00c7at\u0131 benim i\u00e7in ger\u00e7ekten bir d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131 oldu. \u00c7\u00fcnk\u00fc feminizmin insan\u0131n kendi \u00f6yk\u00fcs\u00fcne ne kadar yak\u0131ndan bakmas\u0131 gerekti\u011fi ve kad\u0131n dayan\u0131\u015fmas\u0131 denilen \u015feyi de nas\u0131l \u00f6rmesi gerekti\u011fine dair ger\u00e7ek bir mektep oldu. Peki feminist gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerine ne zaman kat\u0131lmaya ba\u015flad\u0131n\u0131z? Hat\u0131rl\u0131yor musunuz? Yani hangi y\u0131ldan itibaren ve ne zamana kadar kat\u0131ld\u0131n\u0131z? Hatice istersen yine seninle ba\u015flayal\u0131m. Gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerine \u0130stanbul'a gitti\u011fimden beri kat\u0131ld\u0131m. Ama san\u0131r\u0131m toplant\u0131lara kat\u0131lmam biraz daha sonras\u0131nda, 2007'lerde falan oluyor. Yaln\u0131z olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n, dert bende, derman da bende, dert bizde, derman da bizde, zeli\u015fi de anm\u0131\u015f olay\u0131m buradan. Bunu da feminist tart\u0131\u015fmalarda hem Amalgi'de sonras\u0131nda SFK kurulmu\u015ftu, Bu SFK'da, Mor \u00c7at\u0131'da bir s\u00fcr\u00fc bir s\u00fcr\u00fc yerlerde yaparken ayn\u0131 zamanda 8 Mart gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn \u00f6rg\u00fctlenmek i\u00e7in platform olarak bir araya geliyorduk. Bahar seninle devam edelim istersen. Ben de 2007'de ilk kat\u0131ld\u0131m gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcne. Emin de\u011filim. Gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fleri kad\u0131nlar\u0131n daha kendi \u00f6zg\u00fcr alanlar\u0131n\u0131 kurduklar\u0131 daha \u00e7\u00fcnk\u00fc g\u00fcnd\u00fcz y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerinde mutlaka erkekli mi erkeksiz mi tart\u0131\u015fmas\u0131 olurdu bir tarafa. erkeksiz karar\u0131 al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda bile erkeklerin gelip oray\u0131 taciz etti\u011fini yani hetero erkeklerden bahsediyorum oray\u0131 taciz etti\u011fini hat\u0131rl\u0131yorum. Hatta baya b\u00f6yle ortal\u0131kta kad\u0131ndan \u00e7ok erkeklerin halay \u00e7ekti\u011fini falan \u00e7ok iyi hat\u0131rl\u0131yorum. Abidi H\u00fcrriyet'te. 8 Mart gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerinde m\u00fcthi\u015f bir co\u015fku olurdu hakikaten. 2007-2008'e ba\u011flayan y\u0131lba\u015f\u0131 gece Stiklal Caddesi'nde bir taciz vakas\u0131 olmu\u015ftu ve o \u00e7ok korkun\u00e7tu. \u0130\u015fte \u015feydi galiba yurt d\u0131\u015f\u0131ndan gelmi\u015f bir kad\u0131n\u0131 b\u00f6yle bir erkek gruhu toplu halde korkun\u00e7 g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerde terciz etmi\u015flerdi. Ve ben feminist gruba \u015fey mesaj\u0131 anlat\u0131rl\u0131yorum. Ne yapaca\u011f\u0131z arkada\u015flar ne yapal\u0131m diye. Ve oradan tekrar i\u015fte o mor i\u011fne kampanyas\u0131n\u0131n yeniden canland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve 11 hafta s\u00fcren bir her cuma ak\u0131\u015f\u0131n istiklal caddesinde i\u011fne satmak. ve orada \u015feyi falan hat\u0131rl\u0131yorum. \u0130smig\u00fcl'\u00fcn istiklal cennesinde bang\u0131r bang\u0131r ba\u011f\u0131rd\u0131n. B\u00fct\u00fcn kad\u0131nlar \u00f6yle ama d\u00fc\u015f\u00fcnsenize istiklalin ortas\u0131nda ki ben t\u0131rnak i\u00e7inde gruptaki en naif tiplerden biriyim. Daha b\u00f6yle korkak, pasif. O 11 haftan\u0131n sonunu da yine 8 Mart'ta ba\u011flam\u0131\u015ft\u0131k. Hatta 7 Mart'a denk geliyordu galiba. M\u00fcthi\u015f co\u015fklu olmu\u015ftu son Mori'nin eylemi ve ard\u0131ndan da 8 Mart gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc. Zeyla seninle devam edelim. Ben hep b\u00f6yle kendini bir tarafta sokakta var eden, sokak eylemliyle var eden bir profildim, \u00f6yle bir kad\u0131nd\u0131m. Oran\u0131n heyecan\u0131, co\u015fkusu, g\u00fc\u00e7lendirmesi diyeyim yani beni g\u00fc\u00e7lendirmesi \u00e7ok \u00e7ok ba\u015fkayd\u0131. Gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerine de mor \u00e7at\u0131 vesilesiyle ama zelal olarak gittim, geldim, \u00f6rg\u00fctlenme s\u00fcre\u00e7lerinde yer ald\u0131m. \u015e\u00f6yle bir taraf\u0131 vard\u0131 bir yandan da gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcne. \u015eimdi 8 Mart mitingleri biraz eklektik mitinglerde. Sadece erkeklerin aralardan s\u0131zd\u0131\u011f\u0131 yerler olman\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda kad\u0131n g\u00fcndemine dair her bir siyasi akt\u00f6r\u00fcn 8 Mart metnine birer paragraf koyduklar\u0131 ve dolay\u0131s\u0131yla asl\u0131nda b\u00fct\u00fcnl\u00fckle bir ruhun ve m\u00fccadele g\u00fcc\u00fcn\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131, biraz b\u00f6yle farkl\u0131 g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131n olu\u015ftu\u011fu bir yerdi. Dolay\u0131s\u0131yla da patriarkaya kar\u015f\u0131 kad\u0131nlar burada ve i\u015fte birlikte g\u00fc\u00e7l\u00fc duygusunu ben de yaratm\u0131yordu a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131. Evet hani g\u00fcnd\u00fcz mitinglerinde de var olmak oran\u0131n s\u00fcreklili\u011fini sa\u011flamak k\u0131ymetli bir \u015feydi ama as\u0131l filmistler olarak tam da kendi s\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc kendi dilimizce s\u00f6yledi\u011fimiz bir alan olarak gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerini \u00f6rg\u00fctlemek \u00e7ok daha k\u0131ymetli ve anlaml\u0131 geliyordu. \u00c7\u00fcnk\u00fc makbul olan bir saatte de\u011fil, havan\u0131n karard\u0131\u011f\u0131 ve kad\u0131nlar\u0131n g\u00f6rece daha fazla sokakta olmamas\u0131 gereken saatlerde \u00e7\u0131k\u0131p talepleri dile getirmek, kad\u0131nlara konu\u015fmak, devlete laf s\u00f6ylemek, g\u00f6revlerini hat\u0131rlatmak, bir arada olman\u0131n varolu\u015fsal bir d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcc\u00fc etkisi var. \u00dc\u00e7\u00fcm\u00fczde gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fen \u00f6rklenmesine yolunuzun d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcnden bahsettiniz bir yandan. Bu toplant\u0131lar nerede yap\u0131l\u0131yordu o zamanlar? \u00c7a\u011fr\u0131lar\u0131 veya eylem hakk\u0131nda tart\u0131\u015fmalar, yaz\u0131\u015fmalar nerelerde oluyordu hat\u0131rl\u0131yor musunuz? Hatice istersen senle ba\u015flayal\u0131m. Daha \u00e7ok FEM\u0130S \u00f6rg\u00fctlerde yap\u0131yorduk bulu\u015fmalar\u0131m\u0131z\u0131. Amargide, Mor\u00e7at\u0131'da, SFK'da. Zaman zaman da G\u00f6kku\u015fa\u011f\u0131 Kad\u0131n Derne\u011fi'nde yap\u0131yorduk. Mail arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla bir duyuruyorduk. Ondan sonra i\u015fte \u00f6rg\u00fctlerimize giren giden t\u00fcm herkese, kad\u0131nlara da dilden dile de duyurusunu yap\u0131yorduk. Bir yandan da birka\u00e7 toplant\u0131dan sonra soka\u011fa da \u00e7\u0131kmaya ba\u015fl\u0131yorduk. Duyurular\u0131n\u0131 oradan da yap\u0131yorduk. Gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f platformu olu\u015fturuyorduk. Bir de tabii ki mesela var olan \u00f6rg\u00fctlenmeler \u00fczerinden de gidiyorduk. Mail kullan\u0131l\u0131yordu ama herkesin maili de herkes de olmuyordu. \u015eeyfimiz mail grubu kurulmu\u015f muydu o zaman hat\u0131rlam\u0131yorum. \u0130lk ba\u015flarda \u015f\u00f6yle bir \u015fey vard\u0131 ama oraya dahil olmak da b\u00f6yle hani 200-300-500 ki\u015fi gibi hani b\u00f6yle \u015fey logaritmik artan bir \u015fey de\u011fildi. Ger\u00e7ekten hani tan\u0131d\u0131\u011f\u0131n tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 falan \u015feklinde yani kad\u0131n kurultay\u0131 vard\u0131. Kad\u0131n kurultay\u0131 \u00f6nemli bir ileti\u015fim alan\u0131yd\u0131. Kad\u0131n kurultay\u0131 da daha fazla kad\u0131n duyuyordu tabii ki hani. Ama biz hani oradaki ger\u00e7ekten birbirinden beslenemedi\u011fin bir email grubuydu. Ve sert i\u015fliyordu yani a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131. Hani b\u00f6yle mesela feministi kurarken \u015f\u00f6yle bir derdimiz de vard\u0131 asl\u0131nda. Diyorduk ki yani bu kad\u0131nlar birbirinin y\u00fcz\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u00fcyor olsun. G\u00f6r\u00fcyor olsun ki yazd\u0131\u011f\u0131n bir \u015fey yanl\u0131\u015f anla\u015f\u0131l\u0131r. Ertesi g\u00fcn, \u00fc\u00e7 g\u00fcn sonra birbirinin y\u00fcz\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn, onar\u0131rs\u0131n, tamir edersin, kendini daha do\u011fru ifade edersin. Biraz \u00f6yle bir b\u00fcy\u00fckl\u00fckte kalmas\u0131 gibi bir \u00e7aba vard\u0131 ama sonras\u0131nda daha da b\u00fcy\u00fcd\u00fc tabii ki. Ama oradaki toplam birbiriyle ileti\u015fim s\u00fcrmeye devam ediyordu. Gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerini de biraz daha oradaki alan \u00fczerinden kurup \u015fey yap\u0131l\u0131yordu. E tabii ki i\u015fte gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fleri olduktan sonra belli bir noktada hani karmak gruplar\u0131n i\u00e7erisindeki kad\u0131nlara da davetler oluyor. Ama \u015fimdi tabii sosyal medyan\u0131n bamba\u015fka bir etkisi var. Yani tarih belli zaten art\u0131k herkesin takviminde i\u015fte 25 Kas\u0131m'\u0131 8 Mart'\u0131 falan i\u015faretli. O gece herkes orada kimse gel demese de. Biraz da b\u00f6yle \u015fey gibi geliyordu bana yani feminist email grubu sanki bir kendi ba\u015f\u0131na da birka\u00e7 grubu kapsayan bir \u00f6rg\u00fctl\u00fcl\u00fck haliydi. Yani \u00e7\u00fcnk\u00fc \u00e7ok ortak hareket ediyorduk. Yani ben bir ba\u011f\u0131ms\u0131z kad\u0131n olarak i\u015fte SFK'l\u0131lar ayr\u0131, Mor\u00e7at'\u0131 ayr\u0131, Amarge ayr\u0131 ama yani b\u00f6yle hani \u00e7ok ayr\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir \u015fey de yoktu ve \u00f6yle hat\u0131rl\u0131yorum yan\u0131l\u0131yorsam d\u00fczeltin. Ortak hareket eden, ayn\u0131 ruhla hareket eden, birbirimizi temsil k\u0131sm\u0131nda s\u0131k\u0131nt\u0131 \u00e7\u0131karmayan kad\u0131nlard\u0131r ki hat\u0131rl\u0131yorum o grubu. Peki bu eylemlerin kendisi ve haz\u0131rl\u0131k s\u00fcre\u00e7leri nas\u0131l bir deneyimdi sizin i\u00e7in? Mesela ne gibi g\u00f6revler al\u0131yordunuz? Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flere kat\u0131l\u0131m nas\u0131l oluyordu? Co\u015fkusu nas\u0131ld\u0131? Metin d\u00fczenlemede g\u00f6rev ald\u0131\u011f\u0131m\u0131 hat\u0131rl\u0131yorum. Genelde \u015fey yap\u0131yorduk, birlikte okumak gibi bir e\u011filimimiz oluyordu asl\u0131nda. T\u00fcrk\u00e7esi, K\u00fcrt\u00e7esi vesaire o ayr\u0131 bir \u015fey. Bir de \u015fey vard\u0131 Zelal, mesela senin \u015feyini hat\u0131rl\u0131yorum ben. Geride kalan kad\u0131nlar\u0131 daha \u00f6ne \u00e7\u0131karma, kendilerini ifade etmelerini. Mesela ben \u00f6yle biriydim asl\u0131nda. Zelal'in beni televizyona \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131m zaman ka\u00e7 tane televizyon kanal\u0131na konuk oldu\u011fumun say\u0131s\u0131n\u0131 unuttum. Ve b\u00f6yle ana haber b\u00fcltenleri falan. Okurken t\u00fctreyen arkada\u015flar hat\u0131rl\u0131yorum ama okuyorlard\u0131 yani o \u015feyi. Herkes b\u00f6yle birbirini arkaya itme, hani b\u00f6yle bir kimsenin bir kariyer \u015feyi yoktu benim g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm kadar\u0131yla. Aksine yani kariyer yapmak demek e\u015fek gibi \u00e7al\u0131\u015fmak demek. \u0130\u015fte yok git izin al, yok pankart dik, i\u015fte bilmem neleri bast\u0131r falan b\u00f6yle \u015feylerdi. Hakikaten bu arada pankart\u0131 kim dikecek diye bir \u015fey de vard\u0131 b\u00f6yle ak\u015fam oturuyorduk. Mor\u00e7at\u0131'da ben pankart gitti\u011fimizi \u00e7ok iyi hat\u0131rl\u0131yorum. Hatta birinde Dicle de vard\u0131. Dicle Kovacuo\u011flu 2009'da aram\u0131zdan ayr\u0131lan arkada\u015f\u0131m\u0131z. \u00d6yle bunlar\u0131n hepsi bir emek ve o \u015feyde tabii gene belli ba\u015fl\u0131 kad\u0131nlar\u0131n ba\u015f\u0131na kald\u0131\u011f\u0131 da \u00e7ok oluyordu ama hani b\u00f6yle i\u015fi daha \u00e7ok istenen insanlar oluyordu ama herkes geride kalan\u0131 \u00f6ne \u00e7\u0131karmaya y\u00f6nelik bir \u015fey vard\u0131 \u00e7aba vard\u0131. Bir \u015f\u00f6yle bir \u015fey vard\u0131. Evet herkesin yapabildi\u011fi kendi dinami\u011fine, kendi zaman ay\u0131rabilme bi\u00e7imine g\u00f6re almak istedi\u011fi i\u015fi de al\u0131yordu ya da alabildi\u011fi sorumlulu\u011fu da al\u0131yordu ve y\u00fcr\u00fct\u00fcyordu. Hani \u015fu i\u015fi \u015fu yapar, bu i\u015fi bu yapardan ziyade herkes kendini \u00f6nererek i\u015f al\u0131yordu. Bir i\u015f havada kalsa birbirimizi y\u00fcreklendirmeye de \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorduk. Mesela hadi ya senle yapar\u0131z biz bu i\u015fi falan gibi. Ben kendimi bir de en \u00e7ok \u015feyde hat\u0131rl\u0131yorum. Sloganlar\u0131 toplama, sloganlar\u0131 \u00fczerine birlikte \u00e7al\u0131\u015fal\u0131m. Bazen bir kelimeyi iki toplant\u0131 tart\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z olurdu. Benim en \u00e7ok garland\u0131\u011f\u0131m sloganlar b\u00f6yle ceiz, ca\u011f\u0131z, ileriye d\u00f6n\u00fck \u015feyleri. \u0130lk s\u00f6z\u00fcm \u015fey oldu. Ya arkada\u015flar yap\u0131yoruz ya \u015fu halimize bak\u0131n. Biz yap\u0131yoruz \u015fu anda. Hem \u00e7at\u0131\u015f\u0131yorduk hem de oray\u0131 d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcp besleniyorduk o \u00e7at\u0131\u015fk\u0131lardan \u00e7\u00f6z\u00fcme dair. Bir de toplant\u0131lar\u0131n sonras\u0131nda toplant\u0131y\u0131 bitirirdik. Giderdik hadi bir \u015feyler yiyelim i\u00e7elim de arkada\u015flar b\u00f6yle ayr\u0131lmayal\u0131m. Aman toplant\u0131 devam ediyor gibi biz hala yiyoruz i\u00e7iyoruz ama devam ediyorsa ya bir durumda toplant\u0131 bitmemi\u015f miydi? O hararet devam ederdi. Pankart yazmayla ve pankart tutmayla ilgili bir \u015fey daha ben aktaray\u0131m m\u0131? Benim i\u00e7in \u00e7ok d\u00f6n\u00fcm noktalar\u0131ndan biridir. Yani bir yandan benim \u015f\u00f6yle bir s\u00fcrecim Amar Giyye, \u0130stanbul'daki Feminist Hareket'e kat\u0131lmamla beraber ayn\u0131 zamanda Feminist Nezbiyen varolu\u015fumu deneyimliyorum. Kendimi var edi\u015fimi deneyimliyorum. Bir pankart yazd\u0131k. Sevi\u015fmek i\u00e7in kimseden izin almayaca\u011f\u0131z. \u00d6b\u00fcr pankartlardan birinde de i\u015fte Hatice Ay\u015fe'yi seviyor falan filan. \u015eimdi aram\u0131zda arkada\u015flarla hangisini kim ta\u015f\u0131yacak? Ay ben dedim nas\u0131l ta\u015f\u0131yaca\u011f\u0131m Hatice Ay\u015fe'yi seviyor yani. Orada beni g\u00f6recekler falan. Onu y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fte ben ta\u015f\u0131mad\u0131m. Sonras\u0131nda ama \u00e7ok g\u00fczel uzun soluklu tart\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fctt\u00fck. Hem bir yandan a\u00e7\u0131k olma \u00e7abas\u0131 var, hem bir yandan feminist nezbiyen var olma \u00e7abas\u0131 var. Ama \u00f6te yanda da pankart\u0131 tutamamak. Yani hi\u00e7bir \u015fey demeden de pankart\u0131 tutabilirdim. Ama beslenmemi\u015ftim. Kendimi yeterince dolu bulmuyordum ilk kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131m senelerde. Ama sonras\u0131nda y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz tart\u0131\u015fmalar Amar Gide'de, 8 Mart Gece Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f platformlar\u0131nda da nas\u0131l g\u00fc\u00e7l\u00fc bir varolu\u015f sergileyebiliriz? G\u00fc\u00e7l\u00fc ya da g\u00fc\u00e7s\u00fcz, kendimizden emin, ne izi, nas\u0131l var edebilirizi ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z, deneyimledi\u011fimiz yerlerden birisi de. O 8 Mart gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerini \u00f6rg\u00fctlerken. Peki y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flere kat\u0131l\u0131m nas\u0131l oluyordu? Co\u015fkusu nas\u0131ld\u0131 o senelerde? \u0130lk y\u0131llardaki ama ben b\u00f6yle az olma halini falan hat\u0131rl\u0131yorum. 200 kad\u0131nla falan y\u00fcr\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz zamanlar\u0131 hat\u0131rl\u0131yorum. Kararl\u0131 ama b\u00f6yle hani nas\u0131l bir gelece\u011fi oldu\u011funu fark etmedi\u011fimiz zamanlarda \u00f6yle diyeyim yani. Bir de bir d\u00f6nem \u00e7ok fazla eylem yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir d\u00f6nem vard\u0131. S\u00fcrekli eylem yap\u0131yordum. Oralarda b\u00f6yle biraz frene bast\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 falan hat\u0131rl\u0131yorum. \u0130\u015fte b\u00f6yle hani 500, 1000 ki\u015fi falan kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z zamanlarda yani ayn\u0131 slogan\u0131 hep bir a\u011f\u0131zdan b\u00f6yle bang\u0131r bang\u0131r, ayn\u0131 \u015fark\u0131y\u0131 hep bir a\u011f\u0131zdan bang\u0131r bang\u0131r s\u00f6yl\u00fcyorduk. Gelsin baba, gelsin koca, gelsin devlet, gelsin \u00e7ok. \u0130nad\u0131na isyan, inad\u0131na isyan, inad\u0131na \u00f6zg\u00fcrl\u00fck falan. Yani bu, o slogan b\u00f6yle b\u00f6yle \u00e7ok revan\u015ftayd\u0131 o d\u00f6nem. Onu hat\u0131rl\u0131yorum. Her y\u0131l artan bir kalabal\u0131kla, kad\u0131n, lebeteyik, lezbiyen, biseks\u00fcel, trans kalabal\u0131\u011f\u0131yla. Yani translar\u0131 biraz tart\u0131\u015ft\u0131k hala, belki tart\u0131\u015fmalarda oluyor. Ama her ge\u00e7en y\u0131l kalabal\u0131k, co\u015fkuyla artan bir kalabal\u0131k. Bir de \u00f6rg\u00fctlerken b\u00f6yle hani, yani bir \u00f6rg\u00fctleyici ekibin i\u00e7erisindesin. \u0130\u015fte slogan att\u0131r\u0131yorsun, d\u00f6viz ta\u015f\u0131yorsun, pankaj tutuyorsun. T\u0131rnak i\u00e7erisinde s\u00f6yleyece\u011fim ev sahibi gibi yani. Haz\u0131rlam\u0131\u015f\u0131z sanki oray\u0131 kad\u0131nlara ve bir a\u011f\u0131rlama yap\u0131yorsun. Sorumluluk ta\u015f\u0131yorsun bu arada \u00e7ok ciddi anlamda. \u0130\u015fte hem ekibin da\u011f\u0131lmamas\u0131 hem g\u00fcvenli\u011fi. B\u00fct\u00fcn bunlarla ilgili sorumluluk ta\u015f\u0131yorsun. \u015eimdi misafir gibi gidiyorum. Yani bunu \u015fey olarak s\u00f6ylemiyorum. Art\u0131k bamba\u015fka kad\u0131nlar \u00f6rg\u00fctl\u00fcyor ve \u015fahane bir \u015fekilde \u00f6rg\u00fctl\u00fcyorlar. Oh be ne rahatm\u0131\u015f falan. Ama yine arada eski rollerimi hat\u0131rl\u0131yorum falan b\u00f6yle slogan att\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorum falan. G\u00fczel oluyor yani. Bir de pankart\u0131 hep bizim tan\u0131d\u0131klar\u0131m\u0131z ta\u015f\u0131rd\u0131. Sonraki zamanlarda \u015feyi ele\u015ftirmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 hat\u0131rl\u0131yorum ben. \u00d6rg\u00fctlenmede hi\u00e7 rol almayan ama g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck meselesinde \u00e7ok atik olan ki\u015filer oldu\u011funu, bunun ele\u015ftirildi\u011fini biraz hat\u0131rl\u0131yorum. Yani elini ta\u015f\u0131n alt\u0131na hi\u00e7 koymad\u0131\u011f\u0131 konusunda. Ama hani bunlar b\u00f6yle isim isim de\u011fil de yani bunlar kim falan dedi\u011fimiz ki\u015filer vard\u0131. Farkl\u0131 politik g\u00f6r\u00fc\u015flerdendi. 2007-2008 ayn\u0131 zamanda feminist gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcnden sonra e\u011flence d\u00fczenlemeye de ba\u015flanan. Hatta sonra bu e\u011flencenin gelenekselle\u015fti\u011fi y\u0131llar. Gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc sonralar\u0131 e\u011flenceleri dahi neler hat\u0131rl\u0131yorsunuz? Hatta bu ilk y\u0131llarda d\u00fc\u011f\u00fcn salonunda falan yap\u0131lanlar da var. B\u00fcy\u00fcn salonu 2012'deydi diye hat\u0131rl\u0131yorum bir tanesi. \u00c7\u00fcnk\u00fc ben yeni do\u011fum yapm\u0131\u015ft\u0131m. O\u011flan 3 ayl\u0131kt\u0131. Babas\u0131na b\u0131rakt\u0131m, g\u00f6r\u00fcmcemi ald\u0131m. 8 Mart g\u00fcn\u00fc i\u015fine gittim. Oradan da e\u011flenceye gitmi\u015ftik diye hat\u0131rl\u0131yorum. T\u00fcnelde bir e\u011flence mekan\u0131na gitti\u011fimizi hat\u0131rl\u0131yorum. Tmop'ta bir e\u011flence yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 hat\u0131rl\u0131yorum. Bir parti mekan\u0131 daha hat\u0131rl\u0131yorum. Hani b\u00f6yle olduk\u00e7a karanl\u0131k. Hepimizin dans etti\u011fi, co\u015ftu\u011fu. Sonra bir \u015fey vard\u0131. Sinema alan\u0131 vard\u0131. Oras\u0131 neresiydi? Delal hat\u0131rl\u0131yor musunuz? Leyla Teras olabilir evet. Yani b\u00f6yle program falan da yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z oluyordu hani sahneye \u00e7\u0131kma, \u015fark\u0131 s\u00f6yleme, g\u00f6steri yapma ama zaten biraz a\u00e7t\u0131ktan sonra herkes sahneye \u00e7\u0131k\u0131p \u015fark\u0131 s\u00f6yl\u00fcyordu. \u00c7ok e\u011flendi\u011fimiz zamanlard\u0131. B\u00fct\u00fcn patriyark\u0131n\u0131n y\u00fck\u00fcn\u00fc orada at\u0131yormu\u015fuz gibi bir hal vard\u0131. Benim i\u00e7in \u015f\u00f6yle de bir anlam\u0131 vard\u0131 ayn\u0131 zamanda. Gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcnden sonra parti yap\u0131yor olmam\u0131z\u0131n, e\u011flence yap\u0131yor olmam\u0131z\u0131n. Geceleri de sokaklar\u0131 da istiyoruz de\u011fildi art\u0131k. Geceler de bizim, sokaklar da bizim. Eylemimizi de yapar\u0131z, dans\u0131m\u0131z\u0131, e\u011flencemizi de yapar\u0131z. Kad\u0131nlar\u0131n birbirini duydu\u011fu, konu\u015ftu\u011fu, sohbet etti\u011fi alanlar. \u0130ki bira i\u00e7ti\u011fimiz i\u015fte ondan sonra oh aman da ne g\u00fczel y\u00fcr\u00fcd\u00fck i\u015fte bu senede falan diye g\u00f6bek att\u0131\u011f\u0131m\u0131z. Hakikaten az\u0131c\u0131k edepsizce ondan sonra isyan\u0131 sahneden s\u00f6ylemeye devam etti\u011fin alan olarak b\u00f6yle \u00e7ok \u00f6zel yerlerdi. 2006 y\u0131l\u0131 Patriarka'ya kar\u015f\u0131 feminist m\u00fccadele pankart\u0131n\u0131n ilk ta\u015f\u0131nd\u0131\u011f\u0131 sene. \u00d6ncesinde de erkek d\u00fczeni yaz\u0131lm\u0131\u015f. 2007'den itibaren de Patriarka'ya, kapitalizme, millet\u00e7ili\u011fe, militarizme pankart\u0131 ta\u015f\u0131n\u0131yor. Sizce Patriarka ifadesinin ge\u00e7mesi neden \u00f6nemli? Bu pankart s\u00f6zlerine nas\u0131l karar veriliyordu? Mesela feminist gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcnde patriarka yazmas\u0131n\u0131n \u00f6nemi neydi? Ki kapitalizm, militarizm ve milliyet\u00e7ilik vurgusu da y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f a\u00e7\u0131s\u0131ndan ne anlama geliyordu bir taraftan? Kapitalizm, patriarka ve militarizm meselesinin tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131 hat\u0131rl\u0131yorum. \u00c7\u00fcnk\u00fc biraz da asl\u0131nda kad\u0131na y\u00f6nelik ayr\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131 besleyen, b\u00fcy\u00fcten ve s\u00fcrd\u00fcren sistemlerin de i\u015faret edilmesi gerekti\u011fine dair bir ihtiya\u00e7 olu\u015fmu\u015ftu. \u00dc\u00e7 \u00e7ocuk do\u011furum, T\u00fcrkler do\u011fursun ama K\u00fcrtler do\u011fumas\u0131n falan gibi ifadelerin ge\u00e7ti\u011fi zamanlar\u0131 hat\u0131rl\u0131yorum. Bu \u00fc\u00e7l\u00fc sistem kar\u015f\u0131s\u0131nda asl\u0131nda bir duru\u015fun, kad\u0131nlar\u0131n kurtulu\u015funa giden anlaml\u0131 yol oras\u0131d\u0131r. Biraz daha i\u015faret eden bir taraf\u0131 vard\u0131 o pankartlar\u0131n. Bir de \u015feyi hat\u0131rl\u0131yorum, patriyarka kelimesinin ge\u00e7mesini ben feministlerin zaferi diye nitelendiriyordum o zaman. Yani \u00f6yle hissediyordum. \u00c7\u00fcnk\u00fc patriarka tamam\u0131yla feminist terminolojinin sahiplendi\u011fi, kendini var etti\u011fi sosyalistlere kar\u015f\u0131 da. Yani y\u0131l 2007-2008 ama hala yani o zaman asl\u0131nda bu konuda ne kadar \u00e7ok yol alm\u0131\u015f\u0131z. Yani hala bir tart\u0131\u015fma konusuydu \u00e7\u00fcnk\u00fc i\u015fte reformistler falan dediklerini hat\u0131rl\u0131yorum. \u00d6yle tart\u0131\u015fmalar m\u0131 vard\u0131? Ben de patriarkan\u0131n ge\u00e7mesini hakikaten de \u00e7ok kapsay\u0131c\u0131 bir yerden diye hat\u0131rl\u0131yorum. \u00c7\u00fcnk\u00fc ancak patriyarka dedi\u011fimizde derdimizi ifade edebilecektik. \u00c7\u00fcnk\u00fc i\u00e7inde kapitalizm var, i\u00e7inde milliyet\u00e7ilik var. Sadece birine kar\u015f\u0131 durmak de\u011fil, totalde oray\u0131 analiz etmek gerekiyordu. Patriyarkan\u0131n hakikaten tam da nokta ifade oldu\u011funu tart\u0131\u015farak varm\u0131\u015ft\u0131k. Ben buralarda biraz daha \u015fey bir noktada duruyorum. Yani i\u015fte bir ifadenin hani anla\u015f\u0131l\u0131r, yani kitleler taraf\u0131ndan anla\u015f\u0131l\u0131r. O foto\u011fraf\u0131 televizyonda g\u00f6ren, o foto\u011fraf\u0131 gazetede g\u00f6ren ki\u015filer taraf\u0131ndan onun ad\u0131n\u0131 patriyarka diye koyduk, kapitalizm diye koyduk, militerizm diye koyduk. Ondan ziyade a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131 onu okuyan her kad\u0131n\u0131n, feminizme dair bir \u015fey duymu\u015f, duymam\u0131\u015f her kad\u0131n\u0131n ahanda tam benim ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m \u015feyden bahsediyor. Bu pankart, bu d\u00f6viz. S\u00f6z\u00fcm\u00fc d\u0131\u015far\u0131ya s\u00f6ylemek, ba\u015fka kad\u0131nlara s\u00f6ylemek, devlete s\u00f6yl\u00fcyorsam devlete s\u00f6ylemek. Ki\u015fisel olarak ben daha \u00f6yle bir noktada duruyorum mesela. 2005'te metinde heteroseksizm vurgusu var ama 2006-2009 aras\u0131 pek ge\u00e7miyor. Lezbiyenler ve translara y\u00f6nelik ayr\u0131mc\u0131l\u0131k ve nefretten s\u00f6z ediliyor ama patriarkay\u0131 g\u00fc\u00e7lendiren bir kurucu bir unsur olarak heteroseksizmden s\u00f6z edilmiyor. Bir yandan da K\u00fcrt ve Ermeni kad\u0131nlarla dayan\u0131\u015fma, sava\u015f kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131, \u00fccretsiz emek \u00fczerinden kapitalizm, bedenimiz bizimdir, \u00f6nce namus sonra kad\u0131n cinayetleri ve erkek \u015fiddeti metinlerin temel konular\u0131 bir yandan. Bu y\u0131llarda feminist gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn s\u00f6z\u00fcn\u00fcn kurulmas\u0131na dair neler hat\u0131rl\u0131yorsunuz? Hatice istersen seninle ba\u015flayal\u0131m. 2005'teki tart\u0131\u015fmalara \u00e7ok \u015fahit olamam\u0131\u015ft\u0131m ben. Daha sonradan kat\u0131l\u0131yorum tart\u0131\u015fmalara. Patriarkan\u0131n besleyen noktalar\u0131ndan, en \u00f6nemli noktalar\u0131ndan biri heteroseksizmin tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n, kad\u0131n cinayetlerinin, kad\u0131na y\u00f6nelik \u015fiddetin, LGBT'lere y\u00f6nelik \u015fiddetin asl\u0131nda \u00e7ok temel noktas\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fcn\u00fcrle\u015ftirilmesinin, \u00c7ok temelde asl\u0131nda heteroseksizm tart\u0131\u015fmalar\u0131ndan geldi\u011fini ben hat\u0131rl\u0131yorum. Fenistler ve fenistizm izbiyenler olarak Lambda'da buna dair yani heteroseksizm ve lebeteyi g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc, kad\u0131na y\u00f6nelik \u015fiddetinin, nefret cinayetlerinin sebeplerinin temelinde neler var, nas\u0131l etkiliyor bizi tart\u0131\u015fmak \u00fczere topla\u015fmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131k. \u015eimdi y\u0131l\u0131n\u0131 hat\u0131rlam\u0131yorum. Muhtemelen 2008, 2007-2008 olabilir. Gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcnden sonraki tart\u0131\u015fmalar\u0131n devam\u0131yd\u0131. Yani \u00f6zellikle mesela k\u00fct kad\u0131nlar\u0131yla, emani kad\u0131nlarla ve las kad\u0131nlarla ve ezilen kad\u0131nlarla falan diye dayan\u0131\u015fmay\u0131 \u015furadan da \u00f6r\u00fcyoruz. Asl\u0131nda heteroseksizmin nas\u0131l bask\u0131lad\u0131\u011f\u0131, nas\u0131l \u015fiddet uygulad\u0131\u011f\u0131 ve biz nas\u0131l birbirimizden ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131 analizinden sonra birlikte olabilmenin temiz dayan\u0131\u015fmay\u0131, o bask\u0131y\u0131, o \u015fiddeti g\u00f6rerek nas\u0131l ayr\u0131lmaz \u00fczerinden tart\u0131\u015f\u0131yoruz. Dolay\u0131s\u0131yla oradan bir birlikteli\u011fi \u00e7o\u011faltan bulu\u015fmalara da d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor. Hem y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn kendisi hem y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fleri organize etti\u011fimiz toplant\u0131larda yani. Ya \u015f\u00f6yle bir \u015fey, \u015fimdi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum tabii ki bu hani bir konj\u00f6kt\u00fcrel durumlar var. Yani o d\u00f6nemde \u00f6n plana \u00e7\u0131kan i\u015fte haks\u0131z tahrik indirimlerinin \u00e7ok b\u00f6yle hani filmist hareketin hani erkeklik indirimleri falan diye hani en \u00e7ok g\u00fcndeme ta\u015f\u0131maya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 konular\u0131n ba\u015f\u0131nda geliyordu ya. Biraz da belki bile\u015fenlerin kendi varolu\u015fsal durumlar\u0131 ayn\u0131 zamanda i\u015fte. Yani sol ve sosyalist hareketlerden gelen kad\u0131nlar olmas\u0131, K\u00fcrt hareketi i\u015fte veya i\u015fte Ermenilere y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131larla ilgili daha bir \u00f6ncelikli politikat belirlemeye \u00e7al\u0131\u015fan kad\u0131nlar olmas\u0131 bu tarz politik \u00f6nceliklerinin ayn\u0131 zamanda ta\u015f\u0131nd\u0131\u011f\u0131, K\u00fcrt kad\u0131n hareketinin zaten gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerinin i\u00e7erisinde bir unsur olarak yer ald\u0131\u011f\u0131 bir realite vard\u0131. Bile\u015fenler olarak mesela LGBT yorgutlar\u0131 benim oldu\u011fum d\u00f6nemlerde bir bile\u015fen olarak gelmiyordu sanki yanl\u0131\u015f m\u0131 hat\u0131rl\u0131yorum. Landal\u0131 kad\u0131nlar olarak geliyorlard\u0131. En ba\u015flarda hasbiye sonras\u0131nda zeli\u015fler falan ama daha 2008 ve 2009'larda. \u015eimdi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum daha o hemhal olma hali i\u015fte 8 Mart gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerinde birka\u00e7 tane d\u00f6viz \u00fczerinden ya\u015fanan i\u00e7 gerilimlerin yani oradaki alandaki gerilimlerin sonras\u0131nda bir saniye birbirimizi duymam\u0131z gerekir. Hatta \u015f\u00f6yle kritikler oluyordu yani s\u00fcreci \u00f6rg\u00fctlerken yan yana de\u011filiz ama alanda yan yanay\u0131z ama birbirimizin ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 da duymakla ilgili \u015feylerimiz var. Yani birbirimizi duyarak yol y\u00fcr\u00fcmek meselesi ve ondan sonra hatta daha fazla yan yana gelmek. Ben o d\u00f6nemlerde 2010'larda falan yoktum \u00f6rg\u00fctleyici ekip i\u00e7erisinde. Sonras\u0131nda i\u015fte b\u00f6yle s\u00fcre\u00e7 \u00f6rg\u00fctlemelerinin bir arada yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir zemine ta\u015f\u0131nd\u0131 diye hat\u0131rl\u0131yorum. Gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn metnine lebbetteyi, varolu\u015flar\u0131 ve sorunlar\u0131 nas\u0131l g\u00fcndemle\u015ftirece\u011fiz diye konu\u015furken ya\u015f\u0131m\u0131n s\u00f6z\u00fcne bir yer verelim, bir kulak verelim. Lambdal\u0131\u011f\u0131, feminist kad\u0131nlar ne diyor? B\u00f6yle b\u00f6yle \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131, o organizasyon \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fcrken i\u015fte alanda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z sorunlarla ya da \u00f6rg\u00fctlenirken ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z sorunlarla ilgili Gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcnden sonra bu s\u00f6z etti\u011fim Lambda'da feminist kad\u0131nlar ve feminist lezbiyen kad\u0131nlar hadi birka\u00e7 tart\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fctelim, bir nas\u0131l eyleyece\u011fimize, birbirimizi nas\u0131l duyaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 birlikte karar verelim dedi\u011fimiz toplant\u0131lar\u0131 ba\u015flatt\u0131k. Ben o d\u00f6nemi b\u00f6yle hakikaten \u015fey diye hat\u0131rl\u0131yorum, eylemden eyleme ko\u015fuyorduk. Yani \u00f6ncelikle i\u015fte kad\u0131n cinayetleri, namus cinayetleri b\u00f6yle \u015feyimizde odakland\u0131\u011f\u0131m\u0131z g\u00fcndemimiz olan b\u00f6yle. Arda arda bitmiyor i\u015fte o s\u0131ra DESA eylemleri vard\u0131. Kim de Emine Han\u0131m'd\u0131. Dese fabrikas\u0131 \u00f6n\u00fcnde \u00e7ok uzun s\u00fcren bir direni\u015f ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015fti. Sendikal\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in i\u015ften at\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Ve ard\u0131ndan fabrikan\u0131n \u00f6n\u00fcnde oturma eylemi yapm\u0131\u015ft\u0131. Sonra bu \u015fey serbest b\u00f6lge, me\u015fhur Novamed. Feminiz kad\u0131nlar hem eylemlilik hem de g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fck. \u00c7\u00fcnk\u00fc g\u00fcle\u015f sa\u011flam hat\u0131rl\u0131yorum bir belgesel falan da \u00e7ekmi\u015fti. Baya\u011f\u0131 bu kad\u0131n eme\u011fi, kapitalizm s\u00f6m\u00fcr\u00fcs\u00fc vs. bunlarla ilgili baya\u011f\u0131 bir eylemlili\u011fimiz. Ve y\u00fckselen milliyet\u00e7ili\u011fe kar\u015f\u0131, Erdo\u011fan'\u0131n \u00e7o\u011fal\u0131n \u015far\u0131s\u0131na kar\u015f\u0131 o bir \u00e7uk\u00e7uk bahsedilen me\u015fhur slogan\u0131n \u00fcretilmesi ama onun da bir taraftan bunu atan bir kesim var ama bir taraftan da ele\u015ftiriliyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc di\u011fer tarafta da ba\u015fka bir etnik k\u00f6kene kar\u015f\u0131 bir de\u011fersizle\u015ftirme s\u00f6z konusuydu. \u00c7ok e\u011flenen oldu\u011funu da hat\u0131rl\u0131yorum. Yani b\u00f6yle bir co\u015fkuyla orada bir muktedire kar\u015f\u0131 laf s\u00f6yleme, cesareti bar\u0131nd\u0131rmas\u0131 dolay\u0131s\u0131yla. Bunlar\u0131n hepsi de tabii ki bizim gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn g\u00fcndemini belirliyordu. Sonra onur y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fleri daha g\u00f6r\u00fcn\u00fcr olmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. Bunlar\u0131n hepsi tabii ki \u015feyde kendine yer buluyordu. 2007 ayn\u0131 zamanda AKP'ye kar\u015f\u0131 Cumhuriyet mitinglerinin ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 y\u0131l. \u015eeriata kar\u015f\u0131 olmak Feminist Gece Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00e7\u00fc'n\u00fcn bas\u0131n a\u00e7\u0131klamas\u0131nda yer buluyor. Yani din konusu o d\u00f6nemde nas\u0131l tart\u0131\u015f\u0131l\u0131yordu metinler ve feminist gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn s\u00f6z\u00fc ba\u011flam\u0131nda? \u015eimdi bu Cumhuriyet mitinglerinin olmas\u0131 genel olarak bir ak\u0131\u015f\u0131n olmas\u0131 yani bir \u015feyler ya\u015fan\u0131yor. Bunlardan bir tanesi de Cumhuriyet mitingleri. B\u00fct\u00fcn bu s\u00fcre\u00e7le ilgili birlikte konu\u015fmak, tart\u0131\u015fmak \u00fczere biz feminist kurumlar s\u00fcre\u00e7lerini ba\u015flatm\u0131\u015ft\u0131k asl\u0131nda. Galatasaray'da bir yerde bulu\u015fuyorduk hat\u0131rlam\u0131yorum ama bunlar\u0131 tart\u0131\u015f\u0131yorduk i\u015fte. Orada tabii ki \u015f\u00f6yle bir \u015fey vard\u0131 yani herkesin Cumhuriyet mitinglerindeki o militeri, Minitari\u015f s\u00f6yleme kar\u015f\u0131 bir mesafe, ger\u00e7ek ve net bir mesafe olmakla beraber toplum i\u00e7erisindeki i\u015fte \u00f6zellikle kad\u0131nlar taraf\u0131nda \u00e7\u00fcnk\u00fc Cumhuriyet mitinglerinde de \u00e7ok fazla kad\u0131n vard\u0131 hat\u0131rlarsan\u0131z. Evet o kayg\u0131y\u0131 anlaml\u0131 bir kayg\u0131 olarak g\u00f6rmeyki asl\u0131nda belki metnin i\u00e7erisinde i\u015fte \u015feriatla ilgili bir ifadenin girmesine neden olmu\u015f olabilir. Feminist kollektif bile\u015fenleri ya da o gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc bile\u015fenleri tamam\u0131 i\u00e7in tabii ki s\u00f6ylememek gerekir ama \u00e7\u00fcnk\u00fc farkl\u0131l\u0131klar var i\u00e7eride. Yani daha cumhuriyet\u00e7i, daha i\u015fte hatta kemalizme yak\u0131n unsurlar\u0131n da oldu\u011funu kabul etmek gerekir. Ama genel adlar\u0131yla i\u015fte cumhuriyet mitingleri konusunda asl\u0131nda b\u00f6yle bir mesafe, ayr\u0131 alanlarda durma meselesi \u00e7ok kanun etti asl\u0131nda. Zelil'in s\u00f6yledi\u011finden do\u011fru ekleyeceklerim \u015f\u00f6yle. Dinin daha \u00e7ok kad\u0131nlara ve art\u0131k lebetilere diye de tart\u0131\u015fmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131k. Nas\u0131l bask\u0131c\u0131 oldu\u011funu, \u015fu din iyidir, \u015fu din k\u00f6t\u00fcd\u00fcrden de\u011fil. Dinin asl\u0131nda temelde patriarkay\u0131 k\u0131saca, heteroseksizmi, kapitalizmi besleyen noktalar\u0131 nas\u0131l etkiledi\u011fini, ba\u015fka t\u00fcrl\u00fc bir yerden nas\u0131l besledi\u011fini tart\u0131\u015f\u0131yorduk. O d\u00f6nemde de AKP h\u00fck\u00fcmeti \u00e7ok\u00e7a dini \u00f6ne \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bir s\u00f6z \u00fcretilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Bir yandan da tart\u0131\u015fmalar\u0131 \u015furadan da y\u00fcr\u00fct\u00fcyorduk. Her iktidar kendi ideolojisini, kendi iktidar\u0131n\u0131 kurar ve veya dayat\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla s\u00f6z sadece \u015feriata kar\u015f\u0131, sadece dine kar\u015f\u0131 de\u011fil bir yan\u0131yla da iktidar\u0131n kendisineydi. Bir tarafta cumhuriyet mitinglerini ele\u015ftiriyorduk. \u00c7\u00fcnk\u00fc orada d\u00fc\u015f\u00fcnceyi ele\u015ftirmenin \u00f6tesinde bir insani de\u011fersizle\u015ftirme de vard\u0131. Yani insanlar\u0131 nas\u0131l diyeyim g\u00f6r\u00fcnt\u00fc \u00fczerinden fikirsel anlamda de\u011fil ama fikirsel anlamda da yani bir fikirsel tart\u0131\u015fma de\u011fil bir fikirsel a\u015fa\u011f\u0131lama vard\u0131 orada da. \u00d6te yandan mesela i\u015fte yine bahsetmi\u015ftik birbirimize sahip \u00e7\u0131k\u0131yoruz diye bir e-mail grubu kurulmu\u015fuz. El-el-on'da yoktu ben vard\u0131m. Feminist grupta i\u015fte o ortak eylemlili\u011fe kar\u015f\u0131 \u00e7ok soru i\u015fareti vard\u0131. B\u00f6yle yani feminist kolektif olarak kat\u0131l\u0131m olmuyordu ama feministler i\u00e7inden kad\u0131nlar bazen desteklemek bazen g\u00f6zlemlemek i\u00e7in kat\u0131l\u0131yordu. Ba\u015f\u00f6rt\u00fcs\u00fc eylemleri \u00e7ok fazlayd\u0131. Feministlerin \u015fey de burada Cumhuriyet \u015fehrine ele\u015ftiri vard\u0131 ama \u00f6te yandan muhafazakarla\u015fmaya kar\u015f\u0131 da bir bunun sonunun muhafazakarla\u015fma olaca\u011f\u0131na dair bir \u00f6ng\u00f6r\u00fc de vard\u0131. 2005'teki eylemde feministler imzas\u0131 var. 2007'ye kadar ve hatta 2007'de de bu b\u00f6yle. Sonras\u0131ndaysa \u00e7e\u015fitli tart\u0131\u015fmalar oluyor. T\u00fcrkiye'de de \u0130stanbul'da da \u00e7e\u015fit \u00e7e\u015fit feminist var. Bu imza fazla m\u0131 iddial\u0131? Bu kadar kapsay\u0131c\u0131 m\u0131? Gibi bu m\u00fcmahede tart\u0131\u015fmalar. Feminist kolektif ad\u0131yla yap\u0131lmaya ba\u015flan\u0131yor eylemler sonras\u0131nda. Sizce ne kadar kapsay\u0131c\u0131 veya \u00e7e\u015fitliydi y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f? Farkl\u0131 \u00e7evreler nas\u0131l dahil oldu veya olamad\u0131? Feminist kolektif evet. \u00c7\u00fcnk\u00fc i\u00e7inde i\u015fte SFK vard\u0131, Amargy vard\u0131. Mesela Film War vard\u0131. Bir \u015feyi hat\u0131rl\u0131yorum. EHP'li kad\u0131nlar vard\u0131 mesela. Hani onlar bile orada gelip toplant\u0131lara kat\u0131l\u0131yorlard\u0131. Yani radikal feministler de vard\u0131. \u0130\u015fte Mediz'den vard\u0131. Bu konuda farkl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnen kad\u0131nlar\u0131n bir arada oldu\u011fu iyi bir tart\u0131\u015fma alan\u0131yd\u0131. Mesela ben \u015fu anki Twitter'daki \u00f6zellikle tart\u0131\u015fmalarda \u00e7ok nefesim kesiliyor. Ama hani o feminist kolektif insanlar\u0131n yani orada kad\u0131nlar\u0131n birbirinin de\u011fi\u015fimine geli\u015fmesine katk\u0131 sundu\u011fu \u015fekilde oldu\u011funu hat\u0131rl\u0131yorum. B\u00f6yle bir platform oldu\u011fu s\u00f6ylenebilirim. Katk\u0131 say\u0131c\u0131 olmay\u0131 yani \u015furadan hat\u0131rl\u0131yorum bir farkl\u0131 feminizmler var diye tart\u0131\u015fmaya ba\u015flad\u0131k. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u015f\u00f6yle bir olay hat\u0131rl\u0131yorum o g\u00fcnlere belki daha sonras\u0131nda olan bir \u015feydir. EYP'li arkada\u015flar diyebilir mi? Tart\u0131\u015ft\u0131k\u00e7a anlad\u0131 ki partilerinin ideolojilerini dayatmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlard\u0131 ya da partilerinin s\u00f6zlerini dayatmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlard\u0131. Ya orada kapsay\u0131c\u0131 olal\u0131m derken kilitlendik kald\u0131k. Hatta \u015feye bile y\u00f6nelmi\u015ftik acaba ba\u015fka bir grup mu olu\u015ftursak? Ama kapsay\u0131c\u0131 olmaya bir yandan da hem kendimiz i\u00e7selle\u015ftirmenin hem de hi\u00e7 tan\u0131mad\u0131\u011f\u0131m\u0131z d\u0131\u015far\u0131ya s\u00f6ylemenin bir derdi kapsam\u0131nda da tart\u0131\u015f\u0131yorduk tabii ki. Nas\u0131l ula\u015ft\u0131r\u0131r\u0131z, nas\u0131l ula\u015ft\u0131r\u0131r\u0131z? Ben hani o kriti\u011fin kendisini duruyor ve anl\u0131yorum a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131. Tamam bir yandan ke\u015fke feministler diye bir ifade kullanabilsek. Ke\u015fke \u00f6yle bir yan yana y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f prati\u011fimiz olsa. Ama g\u00fcn\u00fcn sonunda asl\u0131nda \u00e7e\u015fitli nedenlerden dolay\u0131 asl\u0131nda o \u00f6rg\u00fctlenme s\u00fcreci birlikte politika yapabilen feministler ve birlikte politika yapamayan feministler olarak ayr\u0131l\u0131yor. Dolay\u0131s\u0131yla da orada her ne kadar o gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn i\u00e7eri\u011fine hemen hemen herkes a\u00e7\u0131s\u0131ndan kapsay\u0131c\u0131 olsa da \u00f6rg\u00fctlenme s\u00fcreci itibariyle 0 bir ortakl\u0131k anlam\u0131nda ya da 'da de\u011fil 'de de\u011fil. Bunun ad\u0131n\u0131 feministler gibi bir \u015fey koymamak gerekir kriti\u011fini ben de asl\u0131nda duyuyor ve anl\u0131yordum yani. 2007-2008 ayn\u0131 zamanda feministler a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir g\u00fc\u00e7lenme ve \u00f6rg\u00fctlenme d\u00f6nemi. Feminist forumlar yap\u0131l\u0131yor bir yandan. Sonra Novamed, SSGS, Vesikal\u0131lar se\u00e7im kampanyas\u0131, Yeniden Morine, Daya\u011f\u0131 Kar\u015f\u0131 Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn 20 y\u0131l\u0131 ve pek \u00e7ok \u015fey var. Sizce bunlar\u0131n gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcne yans\u0131mas\u0131 nas\u0131l oldu? Hatice seninle ba\u015flayal\u0131m istersen. Ben \u00e7ok \u00f6zetle \u015f\u00f6yle bir \u015fey s\u00f6yleyece\u011fim. Her bir \u00f6rg\u00fctlenme ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na ayr\u0131 birer toplant\u0131 ve ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na ayr\u0131 ayr\u0131 o \u00e7evrelerin, o konuya dair derdi olanlar\u0131n bir araya gelmesi demek. Feministler olarak da orada olmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorduk, oluyorduk. Dolay\u0131s\u0131yla gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcne \u00e7ok\u00e7a kalabal\u0131klar halinde yans\u0131yor oluyordu. Bir yandan gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc bir itiraz alan\u0131 olarak sahip oldu\u011fum ve sahip \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131m ve geni\u015fletti\u011fim bir alan. \u00d6b\u00fcr taraftan g\u00fcndemde akan giden i\u015fte Dea Kar\u015f\u0131 kampanyan\u0131n 20. y\u0131l\u0131. \u0130lk kampanyadan ikinci kampanyaya \u00e7ok kazan\u0131m var ama hala da o m\u00fccadelenin devam etmesinin anlaml\u0131l\u0131\u011f\u0131na dair bir sahip \u00e7\u0131k\u0131\u015f da var. Dolay\u0131s\u0131yla da hani o tarihsel s\u00fcreklilik fikri takibe ili\u015fkin de bence \u00e7ok anlaml\u0131 bir kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 vard\u0131. Deneyim aktar\u0131m\u0131na dair bence \u00e7ok ba\u015fka bir \u015fey vard\u0131. Dolay\u0131s\u0131yla birbirini besleyen s\u00fcre\u00e7lerde. \u00c7\u00fcnk\u00fc senede bir g\u00fcn ya da senede iki g\u00fcn kad\u0131nlar\u0131n birle\u015fti\u011fi bir \u015fey zaten \u00f6rg\u00fctl\u00fcl\u00fckte s\u00fcreklilik yaratmaz. Kad\u0131nlara y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131larla ilgili ya\u015fanan her t\u00fcrl\u00fc s\u00fcre\u00e7te o \u00f6rg\u00fctl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn kesintisiz olarak bir tepki g\u00f6sterebiliyor olmas\u0131 kad\u0131nlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan da o senede bir iki gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcz i\u015fte 25 Kas\u0131m 8 Mart gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerinin \u00e7o\u011falmas\u0131ndaki aln\u0131n\u0131n da arkas\u0131nda yatan sebep asl\u0131nda. O kadar farkl\u0131 alanda kad\u0131nlara dokunuyordu ki bu eylemlilikler yani program yapard\u0131k ak\u015fam eve erken gitti\u011fimiz \u015fey olmazd\u0131. Ya i\u015f olurdu ya i\u015fte bu eylemlilikler i\u00e7in haz\u0131rl\u0131k yapmam\u0131z gerekirdi. Ve bunlar da b\u00f6yle \u00e7ok maddi, teorik de\u011fil de \u015fey i\u015flerdi. B\u00f6yle t\u0131rnak i\u00e7inde angarya i\u015flerdi. Yok i\u015fte \u015feyleri, pankartlar\u0131 yaz, sloganlar\u0131 yaz, bro\u015f\u00fcrleri da\u011f\u0131t, \u015funlar\u0131 buraya g\u00f6t\u00fcr. \u0130nsanlar pratikte \u00e7o\u011fal\u0131yorlar. Pratikte bir \u015fey g\u00f6rd\u00fcklerinde tabii ki kat\u0131l\u0131m da \u00e7o\u011fal\u0131yor. Ger\u00e7ekten de \u00f6yleydi. Ben foto\u011fraflara bakarken g\u00f6rd\u00fcm. Annemi g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015f\u00fcm mesela. \u015eu an baya\u011f\u0131 \u00fctopik geliyor annemi bir \u015fey g\u00f6t\u00fcrmek. 2008'de bir de Erdo\u011fan'\u0131n 3 \u00e7ocuk do\u011frun demesi \u00fczerine ortaya \u00e7\u0131kan bir T\u00fcrk\u00e7\u00fck, iki T\u00fcrk\u00e7\u00fck slogan\u0131n\u0131 bulan haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 vesairesi i\u00e7inde Amargi'de toplanan bir grup var. Ad\u0131 da Saf D\u0131\u015f\u0131, Antimilterist feministler. Yani bunu hat\u0131rl\u0131yor musunuz? B\u00f6yle gruplar\u0131n kendi s\u00f6z\u00fc ve rengiyle kat\u0131lmas\u0131 \u00fczerine neler konu\u015fulmu\u015ftu? Onlar \u015feydi galiba de\u011fil mi? Hani \u015feyin i\u00e7inde m\u00fczik yap\u0131yorlard\u0131. Bence \u00e7ok \u00f6zg\u00fcn ve mesela bize g\u00f6re daha \u00e7izgi d\u0131\u015f\u0131lard\u0131. Ben \u00f6yle g\u00f6r\u00fcyordum. Kendi \u015fark\u0131lar\u0131n\u0131 falan yap\u0131yorlard\u0131 \u015feylere. Kendi sloganlar\u0131 oluyordu. Kendi g\u00fcndemleri vard\u0131 ve bizim eylemlerin i\u00e7erisinde onlar. Ben co\u015fkuyla kar\u015f\u0131lad\u0131\u011f\u0131m\u0131 hat\u0131rl\u0131yorum \u00f6yle s\u00f6yleyeyim. Sadece dedi\u011fim gibi o T\u00fcrk\u00e7\u00fck meselesinde bir \u015fey vard\u0131. Yani tam ikna de\u011fildi. Evet orada bir iktidarda laf s\u00f6yleyebilmenin \u015feyi vard\u0131 ama kendine g\u00fcveni, kendini iyi hissetme halen. Ama \u00f6te tarafta i\u015fte ikna de\u011fildi pek \u00e7ok temin. Onu hat\u0131rl\u0131yorum. Bu T\u00fcrk\u00e7\u00fck hikayesi benim hi\u00e7 s\u0131cak bakmad\u0131\u011f\u0131m bir slogand\u0131. T\u00fcrkl\u00fck \u00fczerinden kurulmayabilirdi. Bu itirazlar\u0131m\u0131 o zamanlarda da dile getirdim. Slogan at\u0131l\u0131rken de hi\u00e7 e\u015flik etmedim. Bir \u015feye kar\u015f\u0131 itiraz ederken, s\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc s\u00f6ylerken ba\u015fka bir \u015feyi d\u0131\u015fl\u0131yor oluyoruz ya da yok say\u0131yoruz g\u00f6rm\u00fcyoruz falan. Ona denk geliyor da o y\u00fczden itiraz ediyordum. \u015eimdi o d\u00f6nem onu \u00e7\u0131kartan arka plan\u0131 da hat\u0131rlamak gerekir tabii ki. \u0130\u015fte bir yandan b\u00f6yle K\u00fcrt kad\u0131nlar, K\u00fcrtlere y\u00f6nelik kontrol ve bask\u0131lar devam ediyor. Orada bir \u00f6zg\u00fcrl\u00fck alan\u0131 olu\u015fturulmam\u0131\u015f. Bir yandan i\u015fte devletin asl\u0131nda K\u00fcrtlerin \u00e7ok fazla \u00e7o\u011falmas\u0131, \u00fcremesi, ona bir \u00fcreme diye tariflerken \u00f6b\u00fcr taraftan da i\u015fte ba\u015fka ba\u015fka yerlerde kad\u0131nlar do\u011fursun, en az \u00fc\u00e7 \u00e7ocuk do\u011fursun s\u00f6zleri geliyordu. Dolay\u0131s\u0131yla da asl\u0131nda iktidar taraf\u0131ndan kimlerin do\u011furmas\u0131 makbul, kimlerin do\u011furmas\u0131n\u0131n makbul olmad\u0131\u011f\u0131na kar\u015f\u0131 bir kritik asl\u0131nda bu suladan\u0131n kendisi, bir ele\u015ftiri asl\u0131nda. Ama Hatice'nin s\u00f6ylediklerine ben de kat\u0131l\u0131yorum. Bu ele\u015ftiri yaparken elbette ki sloganla\u015ft\u0131rman\u0131n i\u00e7erisinde b\u00f6yle y\u00fczde y\u00fcz bir politik do\u011fruculuk her zaman olmayabilir. Ama bir etnisti\u011fi, etnik kimli\u011fi y\u00fcceltmek kadar yermemek de k\u0131ymetli bir \u015fey. Se\u00e7im siyaseti konusu feminist gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerine nas\u0131l yans\u0131yordu? 2007 Vesikal\u0131lar se\u00e7im kampanyas\u0131 var. Sonra K\u00fcrt kad\u0131n milletvekillerinin ba\u011f\u0131ms\u0131z aday olarak meclise girmesi ve Sabahat Tuncay'\u0131n bir milletvekili olarak y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fe kat\u0131lmas\u0131 var. 2009'da da yerel se\u00e7imde feminist kampanya yap\u0131l\u0131yor. Hatta se\u00e7im i\u00e7in feminist kolektif var. Ve 2009-08 Mart'\u0131na metnine de epey bir yans\u0131yor se\u00e7im s\u00f6z\u00fc ve konusu. Kizelah sen epey aktiftin galiba se\u00e7im i\u00e7in feminist kolektifte. Hani bunun etkisi ne oldu y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fe? Ne gibi itirazlar vard\u0131? Neler hat\u0131rl\u0131yorsunuz? Yanl\u0131\u015f hat\u0131rlam\u0131yorsam Vesikal\u0131'lar bizim belediye ba\u015fkanl\u0131k se\u00e7imlerimizden \u00f6nce bir kampanyayd\u0131. Bizim kendi g\u00fcndemimizden ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak iki tane kad\u0131n \u00e7\u0131kt\u0131 i\u015fte o d\u00f6nem. Ay\u015fe T\u00fckl\u00fck\u00e7\u00fc ile Saliha Ermez. Yani onlar\u0131n kendi s\u00f6z\u00fc i\u00e7erisinde asl\u0131nda ger\u00e7ekten o ya\u015fad\u0131klar\u0131 zorlu hayat\u0131n g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc sa\u011flamak gibi bir \u00e7aba vard\u0131. Ve burada mesela \u015fey Stella'n\u0131n falan \u015fey dedi\u011fini yani bu \u00e7ok \u00f6nemli bir \u015fey. Bizim hani burada mutlaka o dayan\u0131\u015fmay\u0131 g\u00f6steriyor olmam\u0131z gerekir dedi\u011fini hat\u0131rl\u0131yorum. Hani feministler o s\u00fcrece g\u00fc\u00e7 vermi\u015f olmasayd\u0131 bir iki tane k\u00f6\u015fe i\u015fte yaz\u0131s\u0131nda veya \u015feyde \u00e7\u0131kabilecek bir \u015feyde bamba\u015fka bir g\u00fc\u00e7 sa\u011flanm\u0131\u015f oldu. Ama yerel y\u00f6netim se\u00e7imleri de 2009'du yanl\u0131\u015f hat\u0131rlam\u0131yorsam feminist aday \u00fcrfetin olmas\u0131. Bir kazanma iddias\u0131ndan ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak yerel politikaya dair kendi taleplerimiz neler, ihtiya\u00e7lar\u0131m\u0131z neler ve s\u00f6z\u00fcm\u00fcz neler. Yani oradaki o tekil varolu\u015ftan b\u00fct\u00fcn yerel y\u00f6netimlere dair asl\u0131nda bir talepler sinsilesini olu\u015fturabilme ve s\u00f6z\u00fcn duyurulur hale gelmesini sa\u011flayan bir kampanya oldu. Beyo\u011flu kimin o\u011flu diye b\u00f6yle ya \u00e7ok g\u00fczeldi ger\u00e7ekten \u00e7ok \u00e7ok g\u00fczeldi. \u0130\u015fte kad\u0131n pazarlara \u00e7\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rl\u0131yorum. Pazarlarda i\u015fte kad\u0131nlarla temas edildi\u011fini s\u00f6zlerin kad\u0131nlara s\u00f6ylendi\u011fini hat\u0131rl\u0131yorum. Farkl\u0131 farkl\u0131 toplant\u0131larda i\u015fte televizyonlarda bizim s\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fcn g\u00f6r\u00fcn\u00fcr olmas\u0131n\u0131n bir arac\u0131 oldu, bir f\u0131rsat\u0131 oldu. Di\u011fer adaylar da kad\u0131nlar ve kad\u0131nlara ili\u015fkin bir politika s\u00f6yleyecekse oradaki s\u00f6z onun belirleyicisi oldu diyebiliriz asl\u0131nda. Burada mesela feminist aday diye bir \u015fey \u00e7\u0131k\u0131yor ve o s\u00f6z asl\u0131nda t\u00fcm feministleri bir \u015fekilde kaps\u0131yor ya da temsil ediyor. Feminist kolektifin aday\u0131 de\u011fil ya da i\u015fte sosyalist feministlerin aday\u0131 de\u011fil ya da i\u015fte kaderin... Anlatabiliyor muyum yani \u00f6yle bir adresli \u015feyin ad\u0131 de\u011fil feminist aday \u00e7\u00fcnk\u00fc \u00e7ok genel bir ifade bu. \u00d6yle bir ifadenin i\u00e7erisinde s\u00f6z\u00fcn sesin daha ortak ve \u015fey \u00fcretilmesine dair b\u00f6yle kritikler geldi\u011fini hat\u0131rl\u0131yorum. \u00c7ok \u00f6zetle \u015f\u00f6yle tart\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131k biz var olan se\u00e7im siyaseti y\u00f6ntemiyle gitmeyece\u011fiz. M\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca yapabildi\u011fimizce se\u00e7im deneyimlerimizi de \u00f6ne \u00e7\u0131kararak oradan feminist y\u00f6ntemlerle a\u00e7\u0131ktan ve \u00f6znelerini kapsayan, \u00f6znelerinin sesini duyuran ve \u00f6znelerinin s\u00f6z\u00fcn\u00fc duyuran bir yerden bu se\u00e7im s\u00fcrecini nas\u0131l y\u00fcr\u00fct\u00fcr\u00fcz? \u00dclfet televizyona \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda hepimiz p\u00fcr dikkat oldu. Oh \u00dclfet falan b\u00f6yle muhte\u015fem bir heyecanla onu izliyor olurduk. Televizyona \u00e7\u0131kmadan sorular\u0131 \u00dclfet bizimle de konu\u015fuyor olurdu ayn\u0131 zamanda. Baya\u011f\u0131 da inan\u0131yorduk biz. \u00dclfet'in iyi bir oy alaca\u011f\u0131na falan da b\u00f6yle bir yani co\u015fkumuz o y\u00f6ndeydi a\u00e7\u0131k\u00e7as\u0131. Bro\u015f\u00fcrler falan da\u011f\u0131tt\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 hat\u0131rl\u0131yorum. Bir se\u00e7im \u015fark\u0131s\u0131 yapm\u0131\u015ft\u0131k. Araba dola\u015ft\u0131r\u0131yorduk. Araba dola\u015ft\u0131r\u0131rken de megafonlarda majingle \u00e7al\u0131yorduk. \u00e7al\u0131yorduk. Ay\u015fe T\u00fckruk\u00e7u'yu hat\u0131rl\u0131yorum. O zaman Ay\u015fe ve onunla birlikte bir aday daha vard\u0131. \u0130kisi birlikte \u00e7\u0131km\u0131\u015flard\u0131. Saliha Ermez. \u0130nsanlarda bence bir k\u0131r\u0131lma yaratm\u0131\u015ft\u0131 onlar\u0131n adayl\u0131klar\u0131. Sabahat Tuncel'in meclise girmesi meselesini hat\u0131rl\u0131yorum. O da feministler aras\u0131nda m\u00fcthi\u015f bir co\u015fkuyla kar\u015f\u0131la\u015fm\u0131\u015ft\u0131. Peki sonraki y\u0131llara dair eklemek istedi\u011finiz bir \u015fey var m\u0131? Gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn inan\u0131lmaz bir \u00e7ekim alan\u0131 olu\u015fturdu\u011funun siyaseten \u015fu anda yani kad\u0131nlar\u0131n g\u00fcndemini belirleyen ama sadece kad\u0131nlar\u0131n g\u00fcndemini de\u011fil asl\u0131nda toplumun bug\u00fcn nefes alamad\u0131\u011f\u0131 yani ger\u00e7ekten sesini s\u00f6z\u00fcn\u00fc s\u00f6yleyemedi\u011fi \u00e7ok uzun s\u00fcredir en me\u015fru, en hakl\u0131, en sahici taleplerin bile \u00f6rg\u00fctlenemedi\u011fi bir d\u00f6nemde ve kriminalize edildi\u011fi bir d\u00f6nemde. Yani gece y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcyle ilgili s\u00fcre\u00e7lerde daha do\u011frusu zaman zaman bu sald\u0131r\u0131lar oldu. \u0130\u015fte \u0131sl\u0131k meselesiyle ilgili \u015fey. Ama kad\u0131nlar\u0131n orada bir arada durmaya devam etmesi ve s\u00fcrece sahip \u00e7\u0131k\u0131yor olmas\u0131 inan\u0131lmaz k\u0131ymetli bir \u015fey. Y\u0131llard\u0131r kitlesel eylemliliklerin, bir araya gelmelerin, itirazlar\u0131n, o alanlar\u0131n \u00f6rg\u00fctlenmedi\u011fi ve bir arada b\u00f6yle o kitleselli\u011fin biraz daha s\u00fcn\u00fcmlendi\u011fi bir noktada kad\u0131nlar bu alan\u0131 tutmaya devam ediyor. kendi haklar\u0131m\u0131zla ilgili s\u00f6z\u00fcm\u00fcz, sesimizi \u00e7o\u011faltabilece\u011fimiz, itirazlar\u0131m\u0131z yapabilece\u011fimiz alanlar\u0131 tutmaya ve geni\u015fletmeye devam ediyoruz. \u00c7ok te\u015fekk\u00fcrler. Bu kay\u0131t Feminist Gece Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc S\u00f6zl\u00fc Tarih ve Ar\u015fiv \u00c7al\u0131\u015fmas\u0131 i\u00e7in 2021 tarihinde yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.","_fgy_vtt":"fgy-arsiv\/transkript\/podcast__FGY_hatice_bahar_zelal_V02.vtt","_fgy_kaynak_arsiv":"\u00c7atlak Zemin","_fgy_lisans":"","_fgy_cekim_tarihi":"","_fgy_orijinal_klasor":"","_fgy_dhash":"","_fgy_baslik_otomatik":0,"_fgy_indeks":1,"footnotes":""},"fgy_tur":[251],"fgy_yil":[],"fgy_konu":[],"fgy_slogan":[],"fgy_mekan":[],"fgy_kisi":[357,355,356],"fgy_bicim":[],"class_list":["post-12480","fgy_medya","type-fgy_medya","status-publish","hentry","fgy_tur-ses","fgy_kisi-bahar-celik","fgy_kisi-hatice-telci","fgy_kisi-zelal-yalcin"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fgy.catlakzemin.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/fgy_medya\/12480","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fgy.catlakzemin.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/fgy_medya"}],"about":[{"href":"https:\/\/fgy.catlakzemin.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/fgy_medya"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/fgy.catlakzemin.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/fgy_medya\/12480\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fgy.catlakzemin.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12480"}],"wp:term":[{"taxonomy":"fgy_tur","embeddable":true,"href":"https:\/\/fgy.catlakzemin.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/fgy_tur?post=12480"},{"taxonomy":"fgy_yil","embeddable":true,"href":"https:\/\/fgy.catlakzemin.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/fgy_yil?post=12480"},{"taxonomy":"fgy_konu","embeddable":true,"href":"https:\/\/fgy.catlakzemin.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/fgy_konu?post=12480"},{"taxonomy":"fgy_slogan","embeddable":true,"href":"https:\/\/fgy.catlakzemin.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/fgy_slogan?post=12480"},{"taxonomy":"fgy_mekan","embeddable":true,"href":"https:\/\/fgy.catlakzemin.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/fgy_mekan?post=12480"},{"taxonomy":"fgy_kisi","embeddable":true,"href":"https:\/\/fgy.catlakzemin.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/fgy_kisi?post=12480"},{"taxonomy":"fgy_bicim","embeddable":true,"href":"https:\/\/fgy.catlakzemin.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/fgy_bicim?post=12480"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}