İstanbul Feminist Gece Yürüyüşü Tanıklıkları: Hatice Telci, Zelal Yalçın, Bahar Çelik

1. 0:01 Yaşasın feminist mücadelemiz!
2. 0:06 Yaşasın feminist mücadelemiz!
3. 0:15 Bu podcast serisinde feminist gece yürüyüşüne dair tanıklıkları farklı yıllarda dahil olmuş feministlerle konuşuyoruz.
4. 0:23 Bu bölümde Hatice Telci, Zelal Yalçın ve Bahar Çelik ile 2007-2008-2009 yıllarını konuştuk.
5. 0:32 Çok teşekkür ederiz geldiğiniz için.
6. 0:34 Feminist Gece Yürüyüşü Tarihçesi ile ilgili bir çalışma yapıyoruz.
7. 0:37 Bu çalışmanın bir parçası olarak yürüyüşe dair tanıklıklarınızla ilgili sizinle konuşmak istedik.
8. 0:43 Öncelikle biraz kendinizi tanıtabilir misiniz?
9. 0:45 2000'lerin başında ortasında bir yerde örgütlü müydünüz?
10. 0:48 Nerelerde politika yapıyordunuz?
11. 0:50 Nasıl kendinizi ifade ediyordunuz?
12. 0:52 İstersen Hatice senle başlayalım.
13. 0:54 Selamlar. Öncelikle 1857'den eridir, 8 Mart'ı yaratan, öğren ve bugünlere hala taşıyan, devam ettiren bütün kadınlara, lezbiyenlere, biseksüellere, trans artı kadınlara herkese çok çok teşekkür ediyorum.
14. 1:08 Selamlıyorum gönül dolusu.
15. 1:10 Ben kendimi temiz lezbiyen kadın artı olarak tarifliyorum.
16. 1:14 2000'lerin öncesinde Rize'de ve CHP'de örgütlüydüm.
17. 1:18 Bağımsız Kadınlar 8 Mart platformunu kurduk.
18. 1:21 2000'lere doğru giderken yaptığımız bir şeydi.
19. 1:24 Rize'de yaptığımız feminist 8 Mart eylemlilikleri aslında Türkiye'deki feminist hareketin Rize'ye de yansımasıydı.
20. 1:32 Morine eylemini televizyonlardan izleyebiliyordum.
21. 1:35 Lisedeyim o zamanlar.
22. 1:36 Sonra 2004'te İstanbul'a taşınınca ayağım tozuyla Amalya'ya gittim.
23. 1:40 Bahar seninle devam edelim.
24. 1:41 Ben de üniversitedeyken yani resmi olarak kendimi feminist olarak tanımlamaya başladım.
25. 1:47 İçinde bulunduğum bir gençlik örgütlenmesi vardı.
26. 1:50 Özgürlük serüveni diye böyle Türkiye'nin farklı yerlerinde bir araya gelmiş kişilerdik.
27. 1:56 Yani oraya girdiğimde şey tartışmalarını falan hiç bilmeden aslında işte feminizm, sosyalizmin içinde mi, dışında mı, karşısında mı
28. 2:04 sürekli kendimi feminist olarak tanınmamaya başladım ve arkadaşlarımla işte 8 marklara gitmeye başladık.
29. 2:10 Özgürlük serüvenindeki arkadaşlarımın bir kısmı aynı zamanda ÖDP içerisinde de konumlanıyordu ama ben hani hiçbir partiye falan kayıtlı değildim.
30. 2:19 Üniversite bittikten sonra da kendimi daha çok yine feministlerin içerisinde feminist eylemliliklerle ifade ettiğimi fark ettim.
31. 2:28 Zelen seninle devam edelim.
32. 2:29 Ben de Hatice'nin selamına aynen sahiplenerek başlayayım aslında.
33. 2:34 Sol ve sol politikayla 15 yaşlarında başladım ben tanışmaya.
34. 2:38 Leninist bir çevrede örgütlenmiştim sol politikaya.
35. 2:41 Feminizm daha liberal bir yerde duruyordu.
36. 2:43 Kadın erkek ilişkilerinin işte sınıf politikasının üstünde bir yerde ya da yanında bir yerde tartışılması hani makul ve mübah görülmüyordu.
37. 2:52 Ama mesela benim kendi kişisel tarihime baktığımda lisede kadınların un kapanındaki yürüyüşünü çok iyi hatırlıyorum.
38. 2:59 Ve lisedeki tartışmalarımı hatırlıyorum işte o kadının orada ne işi var?
39. 3:03 Bende işte o kadının orada eğlenmek gibi bir hakkı var.
40. 3:06 Buna engellerin aslında orada işi yok şeklinde argümanlar geliştirdiğini.
41. 3:10 hangi dönemin aile bilmem ne bakanı ya da işte eğitim bakanı falan
42. 3:15 bekaret testleri yapacağından bahsediyordu işte okullarda.
43. 3:19 Biz de lisedeki arkadaşlarla iyi o zaman doktora gidip bozdururuz.
44. 3:23 Kimse bize böyle bir şey yaptıramaz falan diye böyle işte isyankarlığımızı örgütlüyorduk falan.
45. 3:28 Sonra bütün o farkındalık ama bir yandan işte solun kendisiyle
46. 3:31 yani solculuğuma zeval gelen bir şey ama bu kadınlarla ilgili düşüncelerim.
47. 3:36 Derken üniversitede de Özgürlük ve Dayanışma Partisi ile ben de politika yapıyordum.
48. 3:40 Birlikte yol arkadaşım, yoldaşım Derya feminist bir kadındı.
49. 3:44 Onların getirdiği bütün tartışmalarla ben artık kendime feminist diyebilen bir kadın haline geldim.
50. 3:49 Üniversite mimar silah kadın inisiyatif film kurucu bir parçası oldum.
51. 3:53 Üniversite sonrasında Mor Çatı ile tanıştım ben.
52. 3:56 Mor Çatı benim için gerçekten bir dönüm noktası oldu.
53. 3:59 Çünkü feminizmin insanın kendi öyküsüne ne kadar yakından bakması gerektiği ve kadın dayanışması denilen şeyi de nasıl örmesi gerektiğine dair gerçek bir mektep oldu.
54. 4:08 Peki feminist gece yürüyüşlerine ne zaman katılmaya başladınız? Hatırlıyor musunuz? Yani hangi yıldan itibaren ve ne zamana kadar katıldınız? Hatice istersen yine seninle başlayalım.
55. 4:19 Gece yürüyüşlerine İstanbul'a gittiğimden beri katıldım.
56. 4:22 Ama sanırım toplantılara katılmam biraz daha sonrasında, 2007'lerde falan oluyor.
57. 4:28 Yalnız olmadığımızın, dert bende, derman da bende, dert bizde, derman da bizde, zelişi de anmış olayım buradan.
58. 4:36 Bunu da feminist tartışmalarda hem Amalgi'de sonrasında SFK kurulmuştu,
59. 4:42 Bu SFK'da, Mor Çatı'da bir sürü bir sürü yerlerde yaparken aynı zamanda 8 Mart gece yürüyüşün örgütlenmek için platform olarak bir araya geliyorduk.
60. 4:51 Bahar seninle devam edelim istersen.
61. 4:52 Ben de 2007'de ilk katıldım gece yürüyüşüne. Emin değilim.
62. 4:57 Gece yürüyüşleri kadınların daha kendi özgür alanlarını kurdukları daha çünkü gündüz yürüyüşlerinde mutlaka erkekli mi erkeksiz mi tartışması olurdu bir tarafa.
63. 5:08 erkeksiz kararı alındığında bile erkeklerin gelip orayı taciz ettiğini yani hetero erkeklerden bahsediyorum orayı taciz ettiğini hatırlıyorum.
64. 5:16 Hatta baya böyle ortalıkta kadından çok erkeklerin halay çektiğini falan çok iyi hatırlıyorum.
65. 5:22 Abidi Hürriyet'te. 8 Mart gece yürüyüşlerinde müthiş bir coşku olurdu hakikaten.
66. 5:28 2007-2008'e bağlayan yılbaşı gece Stiklal Caddesi'nde bir taciz vakası olmuştu ve o çok korkunçtu.
67. 5:36 İşte şeydi galiba yurt dışından gelmiş bir kadını böyle bir erkek gruhu toplu halde korkunç görüntülerde terciz etmişlerdi.
68. 5:44 Ve ben feminist gruba şey mesajı anlatırlıyorum.
69. 5:47 Ne yapacağız arkadaşlar ne yapalım diye.
70. 5:49 Ve oradan tekrar işte o mor iğne kampanyasının yeniden canlandığını ve 11 hafta süren bir her cuma akışın istiklal caddesinde iğne satmak.
71. 6:00 ve orada şeyi falan hatırlıyorum.
72. 6:02 İsmigül'ün istiklal cennesinde bangır bangır bağırdın.
73. 6:06 Bütün kadınlar öyle ama düşünsenize istiklalin ortasında ki
74. 6:09 ben tırnak içinde gruptaki en naif tiplerden biriyim.
75. 6:13 Daha böyle korkak, pasif.
76. 6:15 O 11 haftanın sonunu da yine 8 Mart'ta bağlamıştık.
77. 6:18 Hatta 7 Mart'a denk geliyordu galiba.
78. 6:20 Müthiş coşklu olmuştu son Mori'nin eylemi
79. 6:24 ve ardından da 8 Mart gece yürüyüşü.
80. 6:27 Zeyla seninle devam edelim.
81. 6:28 Ben hep böyle kendini bir tarafta sokakta var eden, sokak eylemliyle var eden bir profildim, öyle bir kadındım.
82. 6:35 Oranın heyecanı, coşkusu, güçlendirmesi diyeyim yani beni güçlendirmesi çok çok başkaydı.
83. 6:42 Gece yürüyüşlerine de mor çatı vesilesiyle ama zelal olarak gittim, geldim, örgütlenme süreçlerinde yer aldım.
84. 6:49 Şöyle bir tarafı vardı bir yandan da gece yürüyüşüne.
85. 6:51 Şimdi 8 Mart mitingleri biraz eklektik mitinglerde.
86. 6:55 Sadece erkeklerin aralardan sızdığı yerler olmanın dışında kadın gündemine dair her bir siyasi aktörün 8 Mart metnine birer paragraf koydukları ve dolayısıyla aslında bütünlükle bir ruhun ve mücadele gücünün olmadığı, biraz böyle farklı görünürlük ihtiyaçlarının oluştuğu bir yerdi.
87. 7:14 Dolayısıyla da patriarkaya karşı kadınlar burada ve işte birlikte güçlü duygusunu ben de yaratmıyordu açıkçası.
88. 7:21 Evet hani gündüz mitinglerinde de var olmak oranın sürekliliğini sağlamak kıymetli bir şeydi ama asıl filmistler olarak tam da kendi sözümüzü kendi dilimizce söylediğimiz bir alan olarak gece yürüyüşlerini örgütlemek çok daha kıymetli ve anlamlı geliyordu.
89. 7:39 Çünkü makbul olan bir saatte değil, havanın karardığı ve kadınların görece daha fazla sokakta olmaması gereken saatlerde çıkıp talepleri dile getirmek, kadınlara konuşmak, devlete laf söylemek, görevlerini hatırlatmak, bir arada olmanın varoluşsal bir dönüştürücü etkisi var.
90. 8:03 Üçümüzde gece yürüyüşen örklenmesine yolunuzun düştüğünden bahsettiniz bir yandan.
91. 8:08 Bu toplantılar nerede yapılıyordu o zamanlar?
92. 8:11 Çağrıları veya eylem hakkında tartışmalar, yazışmalar nerelerde oluyordu hatırlıyor musunuz?
93. 8:16 Hatice istersen senle başlayalım.
94. 8:18 Daha çok FEMİS örgütlerde yapıyorduk buluşmalarımızı.
95. 8:21 Amargide, Morçatı'da, SFK'da.
96. 8:25 Zaman zaman da Gökkuşağı Kadın Derneği'nde yapıyorduk.
97. 8:29 Mail aracılığıyla bir duyuruyorduk.
98. 8:30 Ondan sonra işte örgütlerimize giren giden tüm herkese, kadınlara da dilden dile de duyurusunu yapıyorduk.
99. 8:38 Bir yandan da birkaç toplantıdan sonra sokağa da çıkmaya başlıyorduk.
100. 8:42 Duyurularını oradan da yapıyorduk.
101. 8:45 Gece yürüyüş platformu oluşturuyorduk.
102. 8:47 Bir de tabii ki mesela var olan örgütlenmeler üzerinden de gidiyorduk.
103. 8:51 Mail kullanılıyordu ama herkesin maili de herkes de olmuyordu.
104. 8:55 Şeyfimiz mail grubu kurulmuş muydu o zaman hatırlamıyorum.
105. 8:58 İlk başlarda şöyle bir şey vardı ama oraya dahil olmak da böyle hani 200-300-500 kişi gibi hani böyle şey logaritmik artan bir şey değildi.
106. 9:07 Gerçekten hani tanıdığın tanıdığı falan şeklinde yani kadın kurultayı vardı.
107. 9:12 Kadın kurultayı önemli bir iletişim alanıydı.
108. 9:15 Kadın kurultayı da daha fazla kadın duyuyordu tabii ki hani.
109. 9:19 Ama biz hani oradaki gerçekten birbirinden beslenemediğin bir email grubuydu.
110. 9:24 Ve sert işliyordu yani açıkçası.
111. 9:26 Hani böyle mesela feministi kurarken şöyle bir derdimiz de vardı aslında.
112. 9:31 Diyorduk ki yani bu kadınlar birbirinin yüzünü görüyor olsun.
113. 9:35 Görüyor olsun ki yazdığın bir şey yanlış anlaşılır.
114. 9:38 Ertesi gün, üç gün sonra birbirinin yüzünü görürsün, onarırsın, tamir edersin, kendini daha doğru ifade edersin.
115. 9:45 Biraz öyle bir büyüklükte kalması gibi bir çaba vardı ama sonrasında daha da büyüdü tabii ki.
116. 9:50 Ama oradaki toplam birbiriyle iletişim sürmeye devam ediyordu.
117. 9:53 Gece yürüyüşlerini de biraz daha oradaki alan üzerinden kurup şey yapılıyordu.
118. 9:57 E tabii ki işte gece yürüyüşleri olduktan sonra belli bir noktada hani karmak grupların içerisindeki kadınlara da davetler oluyor.
119. 10:04 Ama şimdi tabii sosyal medyanın bambaşka bir etkisi var.
120. 10:06 Yani tarih belli zaten artık herkesin takviminde işte 25 Kasım'ı 8 Mart'ı falan işaretli.
121. 10:13 O gece herkes orada kimse gel demese de.
122. 10:15 Biraz da böyle şey gibi geliyordu bana yani feminist email grubu sanki bir kendi başına da birkaç grubu kapsayan bir örgütlülük haliydi.
123. 10:23 Yani çünkü çok ortak hareket ediyorduk.
124. 10:25 Yani ben bir bağımsız kadın olarak işte SFK'lılar ayrı, Morçat'ı ayrı, Amarge ayrı ama yani böyle hani çok ayrıştığımız bir şey de yoktu ve öyle hatırlıyorum yanılıyorsam düzeltin.
125. 10:37 Ortak hareket eden, aynı ruhla hareket eden, birbirimizi temsil kısmında sıkıntı çıkarmayan kadınlardır ki hatırlıyorum o grubu.
126. 10:52 Peki bu eylemlerin kendisi ve hazırlık süreçleri nasıl bir deneyimdi sizin için?
127. 10:57 Mesela ne gibi görevler alıyordunuz?
128. 10:59 Yürüyüşlere katılım nasıl oluyordu?
129. 11:01 Coşkusu nasıldı?
130. 11:02 Metin düzenlemede görev aldığımı hatırlıyorum.
131. 11:05 Genelde şey yapıyorduk, birlikte okumak gibi bir eğilimimiz oluyordu aslında.
132. 11:09 Türkçesi, Kürtçesi vesaire o ayrı bir şey.
133. 11:11 Bir de şey vardı Zelal, mesela senin şeyini hatırlıyorum ben.
134. 11:14 Geride kalan kadınları daha öne çıkarma, kendilerini ifade etmelerini.
135. 11:19 Mesela ben öyle biriydim aslında.
136. 11:21 Zelal'in beni televizyona çıkacağım zaman kaç tane televizyon kanalına konuk olduğumun sayısını unuttum.
137. 11:27 Ve böyle ana haber bültenleri falan.
138. 11:29 Okurken tütreyen arkadaşlar hatırlıyorum ama okuyorlardı yani o şeyi.
139. 11:34 Herkes böyle birbirini arkaya itme, hani böyle bir kimsenin bir kariyer şeyi yoktu benim gördüğüm kadarıyla.
140. 11:41 Aksine yani kariyer yapmak demek eşek gibi çalışmak demek.
141. 11:44 İşte yok git izin al, yok pankart dik, işte bilmem neleri bastır falan böyle şeylerdi.
142. 11:49 Hakikaten bu arada pankartı kim dikecek diye bir şey de vardı böyle akşam oturuyorduk.
143. 11:53 Morçatı'da ben pankart gittiğimizi çok iyi hatırlıyorum.
144. 11:56 Hatta birinde Dicle de vardı.
145. 11:59 Dicle Kovacuoğlu 2009'da aramızdan ayrılan arkadaşımız.
146. 12:02 Öyle bunların hepsi bir emek ve o şeyde tabii gene belli başlı kadınların başına kaldığı da çok oluyordu ama hani böyle işi daha çok istenen insanlar oluyordu ama herkes geride kalanı öne çıkarmaya yönelik bir şey vardı çaba vardı.
147. 12:16 Bir şöyle bir şey vardı. Evet herkesin yapabildiği kendi dinamiğine, kendi zaman ayırabilme biçimine göre almak istediği işi de alıyordu ya da alabildiği sorumluluğu da alıyordu ve yürütüyordu.
148. 12:28 Hani şu işi şu yapar, bu işi bu yapardan ziyade herkes kendini önererek iş alıyordu.
149. 12:33 Bir iş havada kalsa birbirimizi yüreklendirmeye de çalışıyorduk.
150. 12:37 Mesela hadi ya senle yaparız biz bu işi falan gibi.
151. 12:40 Ben kendimi bir de en çok şeyde hatırlıyorum.
152. 12:43 Sloganları toplama, sloganları üzerine birlikte çalışalım.
153. 12:47 Bazen bir kelimeyi iki toplantı tartıştığımız olurdu.
154. 12:51 Benim en çok garlandığım sloganlar böyle ceiz, cağız, ileriye dönük şeyleri.
155. 12:56 İlk sözüm şey oldu.
156. 12:57 Ya arkadaşlar yapıyoruz ya şu halimize bakın.
157. 13:00 Biz yapıyoruz şu anda.
158. 13:01 Hem çatışıyorduk hem de orayı dönüştürüp besleniyorduk o çatışkılardan çözüme dair.
159. 13:07 Bir de toplantıların sonrasında toplantıyı bitirirdik.
160. 13:11 Giderdik hadi bir şeyler yiyelim içelim de arkadaşlar böyle ayrılmayalım.
161. 13:15 Aman toplantı devam ediyor gibi biz hala yiyoruz içiyoruz ama devam ediyorsa ya bir durumda toplantı bitmemiş miydi?
162. 13:22 O hararet devam ederdi.
163. 13:23 Pankart yazmayla ve pankart tutmayla ilgili bir şey daha ben aktarayım mı?
164. 13:28 Benim için çok dönüm noktalarından biridir.
165. 13:30 Yani bir yandan benim şöyle bir sürecim Amar Giyye, İstanbul'daki Feminist Hareket'e katılmamla beraber aynı zamanda Feminist Nezbiyen varoluşumu deneyimliyorum.
166. 13:40 Kendimi var edişimi deneyimliyorum.
167. 13:41 Bir pankart yazdık.
168. 13:43 Sevişmek için kimseden izin almayacağız.
169. 13:45 Öbür pankartlardan birinde de işte Hatice Ayşe'yi seviyor falan filan.
170. 13:50 Şimdi aramızda arkadaşlarla hangisini kim taşıyacak?
171. 13:52 Ay ben dedim nasıl taşıyacağım Hatice Ayşe'yi seviyor yani.
172. 13:56 Orada beni görecekler falan.
173. 13:58 Onu yürüyüşte ben taşımadım.
174. 14:00 Sonrasında ama çok güzel uzun soluklu tartışmalar yürüttük.
175. 14:03 Hem bir yandan açık olma çabası var, hem bir yandan feminist nezbiyen var olma çabası var.
176. 14:09 Ama öte yanda da pankartı tutamamak.
177. 14:12 Yani hiçbir şey demeden de pankartı tutabilirdim.
178. 14:15 Ama beslenmemiştim.
179. 14:18 Kendimi yeterince dolu bulmuyordum ilk katıldığım senelerde.
180. 14:21 Ama sonrasında yürüttüğümüz tartışmalar Amar Gide'de, 8 Mart Gece Yürüyüş platformlarında da
181. 14:27 nasıl güçlü bir varoluş sergileyebiliriz?
182. 14:30 Güçlü ya da güçsüz, kendimizden emin, ne izi, nasıl var edebilirizi yaşadığımız, deneyimlediğimiz yerlerden birisi de.
183. 14:39 O 8 Mart gece yürüyüşlerini örgütlerken.
184. 14:42 Peki yürüyüşlere katılım nasıl oluyordu? Coşkusu nasıldı o senelerde?
185. 14:46 İlk yıllardaki ama ben böyle az olma halini falan hatırlıyorum.
186. 14:50 200 kadınla falan yürüdüğümüz zamanları hatırlıyorum.
187. 14:53 Kararlı ama böyle hani nasıl bir geleceği olduğunu fark etmediğimiz zamanlarda öyle diyeyim yani.
188. 15:00 Bir de bir dönem çok fazla eylem yaptığımız bir dönem vardı.
189. 15:03 Sürekli eylem yapıyordum.
190. 15:04 Oralarda böyle biraz frene bastığımızı falan hatırlıyorum.
191. 15:07 İşte böyle hani 500, 1000 kişi falan katıldığımız zamanlarda
192. 15:11 yani aynı sloganı hep bir ağızdan böyle bangır bangır,
193. 15:15 aynı şarkıyı hep bir ağızdan bangır bangır söylüyorduk.
194. 15:19 Gelsin baba, gelsin koca, gelsin devlet, gelsin çok.
195. 15:23 İnadına isyan, inadına isyan, inadına özgürlük falan.
196. 15:26 Yani bu, o slogan böyle böyle çok revanştaydı o dönem.
197. 15:30 Onu hatırlıyorum.
198. 15:31 Her yıl artan bir kalabalıkla, kadın, lebeteyik, lezbiyen, biseksüel, trans kalabalığıyla.
199. 15:37 Yani transları biraz tartıştık hala, belki tartışmalarda oluyor.
200. 15:41 Ama her geçen yıl kalabalık, coşkuyla artan bir kalabalık.
201. 15:45 Bir de örgütlerken böyle hani, yani bir örgütleyici ekibin içerisindesin.
202. 15:50 İşte slogan attırıyorsun, döviz taşıyorsun, pankaj tutuyorsun.
203. 15:54 Tırnak içerisinde söyleyeceğim ev sahibi gibi yani.
204. 15:57 Hazırlamışız sanki orayı kadınlara ve bir ağırlama yapıyorsun.
205. 16:01 Sorumluluk taşıyorsun bu arada çok ciddi anlamda.
206. 16:04 İşte hem ekibin dağılmaması hem güvenliği.
207. 16:07 Bütün bunlarla ilgili sorumluluk taşıyorsun.
208. 16:09 Şimdi misafir gibi gidiyorum.
209. 16:11 Yani bunu şey olarak söylemiyorum.
210. 16:12 Artık bambaşka kadınlar örgütlüyor ve şahane bir şekilde örgütlüyorlar.
211. 16:17 Oh be ne rahatmış falan.
212. 16:18 Ama yine arada eski rollerimi hatırlıyorum falan böyle slogan attırmaya çalışıyorum falan.
213. 16:23 Güzel oluyor yani.
214. 16:24 Bir de pankartı hep bizim tanıdıklarımız taşırdı.
215. 16:28 Sonraki zamanlarda şeyi eleştirmeye başladığımızı hatırlıyorum ben.
216. 16:32 Örgütlenmede hiç rol almayan ama görünürlük meselesinde çok atik olan kişiler olduğunu,
217. 16:39 bunun eleştirildiğini biraz hatırlıyorum.
218. 16:41 Yani elini taşın altına hiç koymadığı konusunda.
219. 16:45 Ama hani bunlar böyle isim isim değil de yani bunlar kim falan dediğimiz kişiler vardı.
220. 16:50 Farklı politik görüşlerdendi.
221. 16:57 2007-2008 aynı zamanda feminist gece yürüyüşünden sonra eğlence düzenlemeye de başlanan.
222. 17:04 Hatta sonra bu eğlencenin gelenekselleştiği yıllar.
223. 17:07 Gece yürüyüşü sonraları eğlenceleri dahi neler hatırlıyorsunuz?
224. 17:10 Hatta bu ilk yıllarda düğün salonunda falan yapılanlar da var.
225. 17:14 Büyün salonu 2012'deydi diye hatırlıyorum bir tanesi.
226. 17:18 Çünkü ben yeni doğum yapmıştım.
227. 17:20 Oğlan 3 aylıktı.
228. 17:21 Babasına bıraktım, görümcemi aldım.
229. 17:24 8 Mart günü işine gittim.
230. 17:25 Oradan da eğlenceye gitmiştik diye hatırlıyorum.
231. 17:28 Tünelde bir eğlence mekanına gittiğimizi hatırlıyorum.
232. 17:31 Tmop'ta bir eğlence yaptığımızı hatırlıyorum.
233. 17:33 Bir parti mekanı daha hatırlıyorum.
234. 17:36 Hani böyle oldukça karanlık.
235. 17:37 Hepimizin dans ettiği, coştuğu.
236. 17:39 Sonra bir şey vardı.
237. 17:40 Sinema alanı vardı.
238. 17:41 Orası neresiydi?
239. 17:42 Delal hatırlıyor musunuz?
240. 17:44 Leyla Teras olabilir evet. Yani böyle program falan da yaptığımız oluyordu hani sahneye çıkma, şarkı söyleme, gösteri yapma ama zaten biraz açtıktan sonra herkes sahneye çıkıp şarkı söylüyordu.
241. 17:55 Çok eğlendiğimiz zamanlardı. Bütün patriyarkının yükünü orada atıyormuşuz gibi bir hal vardı.
242. 18:01 Benim için şöyle de bir anlamı vardı aynı zamanda.
243. 18:05 Gece yürüyüşünden sonra parti yapıyor olmamızın, eğlence yapıyor olmamızın.
244. 18:09 Geceleri de sokakları da istiyoruz değildi artık.
245. 18:13 Geceler de bizim, sokaklar da bizim.
246. 18:15 Eylemimizi de yaparız, dansımızı, eğlencemizi de yaparız.
247. 18:19 Kadınların birbirini duyduğu, konuştuğu, sohbet ettiği alanlar.
248. 18:23 İki bira içtiğimiz işte ondan sonra oh aman da ne güzel yürüdük işte bu senede falan diye göbek attığımız.
249. 18:30 Hakikaten azıcık edepsizce ondan sonra isyanı sahneden söylemeye devam ettiğin alan olarak böyle çok özel yerlerdi.
250. 18:40 2006 yılı Patriarka'ya karşı feminist mücadele pankartının ilk taşındığı sene.
251. 18:45 Öncesinde de erkek düzeni yazılmış.
252. 18:47 2007'den itibaren de Patriarka'ya, kapitalizme, milletçiliğe, militarizme pankartı taşınıyor.
253. 18:53 Sizce Patriarka ifadesinin geçmesi neden önemli?
254. 18:56 Bu pankart sözlerine nasıl karar veriliyordu?
255. 19:00 Mesela feminist gece yürüyüşünde patriarka yazmasının önemi neydi?
256. 19:03 Ki kapitalizm, militarizm ve milliyetçilik vurgusu da yürüyüş açısından ne anlama geliyordu bir taraftan?
257. 19:09 Kapitalizm, patriarka ve militarizm meselesinin tartışılmasını hatırlıyorum.
258. 19:14 Çünkü biraz da aslında kadına yönelik ayrımcılığı besleyen, büyüten ve sürdüren sistemlerin de işaret edilmesi gerektiğine dair bir ihtiyaç oluşmuştu.
259. 19:26 Üç çocuk doğurum, Türkler doğursun ama Kürtler doğumasın falan gibi ifadelerin geçtiği zamanları hatırlıyorum.
260. 19:33 Bu üçlü sistem karşısında aslında bir duruşun, kadınların kurtuluşuna giden anlamlı yol orasıdır.
261. 19:40 Biraz daha işaret eden bir tarafı vardı o pankartların.
262. 19:44 Bir de şeyi hatırlıyorum, patriyarka kelimesinin geçmesini ben feministlerin zaferi diye nitelendiriyordum o zaman.
263. 19:53 Yani öyle hissediyordum.
264. 19:54 Çünkü patriarka tamamıyla feminist terminolojinin sahiplendiği, kendini var ettiği sosyalistlere karşı da.
265. 20:02 Yani yıl 2007-2008 ama hala yani o zaman aslında bu konuda ne kadar çok yol almışız.
266. 20:09 Yani hala bir tartışma konusuydu çünkü işte reformistler falan dediklerini hatırlıyorum.
267. 20:16 Öyle tartışmalar mı vardı?
268. 20:17 Ben de patriarkanın geçmesini hakikaten de çok kapsayıcı bir yerden diye hatırlıyorum.
269. 20:23 Çünkü ancak patriyarka dediğimizde derdimizi ifade edebilecektik.
270. 20:29 Çünkü içinde kapitalizm var, içinde milliyetçilik var.
271. 20:31 Sadece birine karşı durmak değil, totalde orayı analiz etmek gerekiyordu.
272. 20:37 Patriyarkanın hakikaten tam da nokta ifade olduğunu tartışarak varmıştık.
273. 20:43 Ben buralarda biraz daha şey bir noktada duruyorum.
274. 20:46 Yani işte bir ifadenin hani anlaşılır, yani kitleler tarafından anlaşılır.
275. 20:50 O fotoğrafı televizyonda gören, o fotoğrafı gazetede gören kişiler tarafından onun adını patriyarka diye koyduk, kapitalizm diye koyduk, militerizm diye koyduk.
276. 21:00 Ondan ziyade açıkçası onu okuyan her kadının, feminizme dair bir şey duymuş, duymamış her kadının ahanda tam benim yaşadığım şeyden bahsediyor.
277. 21:08 Bu pankart, bu döviz.
278. 21:09 Sözümü dışarıya söylemek, başka kadınlara söylemek, devlete söylüyorsam devlete söylemek.
279. 21:14 Kişisel olarak ben daha öyle bir noktada duruyorum mesela.
280. 21:22 2005'te metinde heteroseksizm vurgusu var ama 2006-2009 arası pek geçmiyor.
281. 21:27 Lezbiyenler ve translara yönelik ayrımcılık ve nefretten söz ediliyor ama
282. 21:31 patriarkayı güçlendiren bir kurucu bir unsur olarak heteroseksizmden söz edilmiyor.
283. 21:35 Bir yandan da Kürt ve Ermeni kadınlarla dayanışma, savaş karşıtlığı,
284. 21:39 ücretsiz emek üzerinden kapitalizm, bedenimiz bizimdir,
285. 21:43 önce namus sonra kadın cinayetleri ve erkek şiddeti metinlerin temel konuları bir yandan.
286. 21:48 Bu yıllarda feminist gece yürüyüşünün sözünün kurulmasına dair neler hatırlıyorsunuz?
287. 21:53 Hatice istersen seninle başlayalım.
288. 21:55 2005'teki tartışmalara çok şahit olamamıştım ben.
289. 21:58 Daha sonradan katılıyorum tartışmalara.
290. 22:00 Patriarkanın besleyen noktalarından, en önemli noktalarından biri heteroseksizmin tartışmalarının,
291. 22:06 kadın cinayetlerinin, kadına yönelik şiddetin, LGBT'lere yönelik şiddetin aslında çok temel noktasının görünürleştirilmesinin,
292. 22:16 Çok temelde aslında heteroseksizm tartışmalarından geldiğini ben hatırlıyorum.
293. 22:21 Fenistler ve fenistizm izbiyenler olarak Lambda'da buna dair yani heteroseksizm ve lebeteyi görünürlüğü,
294. 22:27 kadına yönelik şiddetinin, nefret cinayetlerinin sebeplerinin temelinde neler var, nasıl etkiliyor bizi tartışmak üzere toplaşmaya başlamıştık.
295. 22:36 Şimdi yılını hatırlamıyorum. Muhtemelen 2008, 2007-2008 olabilir.
296. 22:41 Gece yürüyüşünden sonraki tartışmaların devamıydı.
297. 22:43 Yani özellikle mesela küt kadınlarıyla, emani kadınlarla ve las kadınlarla ve ezilen kadınlarla falan diye dayanışmayı şuradan da örüyoruz.
298. 22:53 Aslında heteroseksizmin nasıl baskıladığı, nasıl şiddet uyguladığı ve biz nasıl birbirimizden ayırdığı analizinden sonra birlikte olabilmenin temiz dayanışmayı,
299. 23:04 o baskıyı, o şiddeti görerek nasıl ayrılmaz üzerinden tartışıyoruz.
300. 23:08 Dolayısıyla oradan bir birlikteliği çoğaltan buluşmalara da dönüşüyor.
301. 23:13 Hem yürüyüşün kendisi hem yürüyüşleri organize ettiğimiz toplantılarda yani.
302. 23:18 Ya şöyle bir şey, şimdi düşünüyorum tabii ki bu hani bir konjöktürel durumlar var.
303. 23:24 Yani o dönemde ön plana çıkan işte haksız tahrik indirimlerinin çok böyle hani filmist hareketin hani erkeklik indirimleri falan diye hani en çok gündeme taşımaya çalıştığı konuların başında geliyordu ya.
304. 23:35 Biraz da belki bileşenlerin kendi varoluşsal durumları aynı zamanda işte.
305. 23:40 Yani sol ve sosyalist hareketlerden gelen kadınlar olması, Kürt hareketi işte veya işte Ermenilere yönelik saldırılarla ilgili daha bir öncelikli politikat belirlemeye çalışan kadınlar olması bu tarz politik önceliklerinin aynı zamanda taşındığı,
306. 23:54 Kürt kadın hareketinin zaten gece yürüyüşlerinin içerisinde bir unsur olarak yer aldığı bir realite vardı.
307. 23:59 Bileşenler olarak mesela LGBT yorgutları benim olduğum dönemlerde bir bileşen olarak gelmiyordu sanki yanlış mı hatırlıyorum.
308. 24:08 Landalı kadınlar olarak geliyorlardı.
309. 24:10 En başlarda hasbiye sonrasında zelişler falan ama daha 2008 ve 2009'larda.
310. 24:15 Şimdi düşünüyorum daha o hemhal olma hali işte 8 Mart gece yürüyüşlerinde birkaç tane döviz üzerinden yaşanan iç gerilimlerin yani oradaki alandaki gerilimlerin sonrasında bir saniye birbirimizi duymamız gerekir.
311. 24:28 Hatta şöyle kritikler oluyordu yani süreci örgütlerken yan yana değiliz ama alanda yan yanayız ama birbirimizin ihtiyaçlarını da duymakla ilgili şeylerimiz var.
312. 24:39 Yani birbirimizi duyarak yol yürümek meselesi ve ondan sonra hatta daha fazla yan yana gelmek.
313. 24:45 Ben o dönemlerde 2010'larda falan yoktum örgütleyici ekip içerisinde.
314. 24:50 Sonrasında işte böyle süreç örgütlemelerinin bir arada yapıldığı bir zemine taşındı diye hatırlıyorum.
315. 24:57 Gece yürüyüşünün metnine lebbetteyi, varoluşları ve sorunları nasıl gündemleştireceğiz diye konuşurken
316. 25:06 yaşımın sözüne bir yer verelim, bir kulak verelim.
317. 25:09 Lambdalığı, feminist kadınlar ne diyor?
318. 25:11 Böyle böyle çalışmaları, o organizasyon çalışmalarını yürütürken
319. 25:15 işte alanda yaşadığımız sorunlarla ya da örgütlenirken yaşadığımız sorunlarla ilgili
320. 25:20 Gece yürüyüşünden sonra bu söz ettiğim Lambda'da feminist kadınlar ve feminist lezbiyen kadınlar
321. 25:26 hadi birkaç tartışma yürütelim, bir nasıl eyleyeceğimize, birbirimizi nasıl duyacağımızı birlikte karar verelim dediğimiz toplantıları başlattık.
322. 25:34 Ben o dönemi böyle hakikaten şey diye hatırlıyorum, eylemden eyleme koşuyorduk.
323. 25:39 Yani öncelikle işte kadın cinayetleri, namus cinayetleri böyle şeyimizde odaklandığımız gündemimiz olan böyle.
324. 25:47 Arda arda bitmiyor işte o sıra DESA eylemleri vardı.
325. 25:50 Kim de Emine Hanım'dı.
326. 25:51 Dese fabrikası önünde çok uzun süren bir direniş gerçekleştirmişti.
327. 25:57 Sendikalı olduğu için işten atılmıştı.
328. 25:59 Ve ardından fabrikanın önünde oturma eylemi yapmıştı.
329. 26:02 Sonra bu şey serbest bölge, meşhur Novamed.
330. 26:06 Feminiz kadınlar hem eylemlilik hem de görünürlük.
331. 26:10 Çünkü güleş sağlam hatırlıyorum bir belgesel falan da çekmişti.
332. 26:14 Bayağı bu kadın emeği, kapitalizm sömürüsü vs. bunlarla ilgili bayağı bir eylemliliğimiz.
333. 26:20 Ve yükselen milliyetçiliğe karşı, Erdoğan'ın çoğalın şarısına karşı o bir çukçuk bahsedilen meşhur sloganın üretilmesi ama onun da bir taraftan bunu atan bir kesim var ama bir taraftan da eleştiriliyor.
334. 26:36 Çünkü diğer tarafta da başka bir etnik kökene karşı bir değersizleştirme söz konusuydu.
335. 26:43 Çok eğlenen olduğunu da hatırlıyorum.
336. 26:45 Yani böyle bir coşkuyla orada bir muktedire karşı laf söyleme, cesareti barındırması dolayısıyla.
337. 26:52 Bunların hepsi de tabii ki bizim gece yürüyüşünün gündemini belirliyordu.
338. 26:56 Sonra onur yürüyüşleri daha görünür olmaya başlamıştı.
339. 27:00 Bunların hepsi tabii ki şeyde kendine yer buluyordu.
340. 27:03 2007 aynı zamanda AKP'ye karşı Cumhuriyet mitinglerinin başladığı yıl.
341. 27:07 Şeriata karşı olmak Feminist Gece Yürüyüşçü'nün basın açıklamasında yer buluyor.
342. 27:11 Yani din konusu o dönemde nasıl tartışılıyordu metinler ve feminist gece yürüyüşünün sözü bağlamında?
343. 27:17 Şimdi bu Cumhuriyet mitinglerinin olması genel olarak bir akışın olması yani bir şeyler yaşanıyor.
344. 27:23 Bunlardan bir tanesi de Cumhuriyet mitingleri.
345. 27:25 Bütün bu süreçle ilgili birlikte konuşmak, tartışmak üzere biz feminist kurumlar süreçlerini başlatmıştık aslında.
346. 27:32 Galatasaray'da bir yerde buluşuyorduk hatırlamıyorum ama bunları tartışıyorduk işte.
347. 27:36 Orada tabii ki şöyle bir şey vardı yani herkesin Cumhuriyet mitinglerindeki o militeri,
348. 27:41 Minitariş söyleme karşı bir mesafe, gerçek ve net bir mesafe olmakla beraber toplum içerisindeki işte özellikle kadınlar tarafında çünkü Cumhuriyet mitinglerinde de çok fazla kadın vardı hatırlarsanız.
349. 27:54 Evet o kaygıyı anlamlı bir kaygı olarak görmeyki aslında belki metnin içerisinde işte şeriatla ilgili bir ifadenin girmesine neden olmuş olabilir.
350. 28:02 Feminist kollektif bileşenleri ya da o gece yürüyüşü bileşenleri tamamı için tabii ki söylememek gerekir ama çünkü farklılıklar var içeride.
351. 28:11 Yani daha cumhuriyetçi, daha işte hatta kemalizme yakın unsurların da olduğunu kabul etmek gerekir.
352. 28:18 Ama genel adlarıyla işte cumhuriyet mitingleri konusunda aslında böyle bir mesafe, ayrı alanlarda durma meselesi çok kanun etti aslında.
353. 28:27 Zelil'in söylediğinden doğru ekleyeceklerim şöyle.
354. 28:31 Dinin daha çok kadınlara ve artık lebetilere diye de tartışmaya başlamıştık.
355. 28:37 Nasıl baskıcı olduğunu, şu din iyidir, şu din kötüdürden değil.
356. 28:43 Dinin aslında temelde patriarkayı kısaca, heteroseksizmi, kapitalizmi besleyen noktaları nasıl etkilediğini, başka türlü bir yerden nasıl beslediğini tartışıyorduk.
357. 28:56 O dönemde de AKP hükümeti çokça dini öne çıkardığı için bir söz üretilmeye çalışılmıştı.
358. 29:04 Bir yandan da tartışmaları şuradan da yürütüyorduk.
359. 29:07 Her iktidar kendi ideolojisini, kendi iktidarını kurar ve veya dayatır.
360. 29:14 Dolayısıyla söz sadece şeriata karşı, sadece dine karşı değil bir yanıyla da iktidarın kendisineydi.
361. 29:21 Bir tarafta cumhuriyet mitinglerini eleştiriyorduk.
362. 29:24 Çünkü orada düşünceyi eleştirmenin ötesinde bir insani değersizleştirme de vardı.
363. 29:31 Yani insanları nasıl diyeyim görüntü üzerinden fikirsel anlamda değil ama fikirsel anlamda da yani bir fikirsel tartışma değil bir fikirsel aşağılama vardı orada da.
364. 29:41 Öte yandan mesela işte yine bahsetmiştik birbirimize sahip çıkıyoruz diye bir e-mail grubu kurulmuşuz.
365. 29:47 El-el-on'da yoktu ben vardım.
366. 29:48 Feminist grupta işte o ortak eylemliliğe karşı çok soru işareti vardı.
367. 29:53 Böyle yani feminist kolektif olarak katılım olmuyordu ama feministler içinden kadınlar bazen desteklemek bazen gözlemlemek için katılıyordu.
368. 30:02 Başörtüsü eylemleri çok fazlaydı.
369. 30:03 Feministlerin şey de burada Cumhuriyet şehrine eleştiri vardı ama öte yandan muhafazakarlaşmaya karşı da bir bunun sonunun muhafazakarlaşma olacağına dair bir öngörü de vardı.
370. 30:22 2005'teki eylemde feministler imzası var.
371. 30:25 2007'ye kadar ve hatta 2007'de de bu böyle.
372. 30:29 Sonrasındaysa çeşitli tartışmalar oluyor.
373. 30:31 Türkiye'de de İstanbul'da da çeşit çeşit feminist var.
374. 30:34 Bu imza fazla mı iddialı?
375. 30:36 Bu kadar kapsayıcı mı?
376. 30:37 Gibi bu mümahede tartışmalar.
377. 30:39 Feminist kolektif adıyla yapılmaya başlanıyor eylemler sonrasında.
378. 30:42 Sizce ne kadar kapsayıcı veya çeşitliydi yürüyüş?
379. 30:46 Farklı çevreler nasıl dahil oldu veya olamadı?
380. 30:49 Feminist kolektif evet.
381. 30:50 Çünkü içinde işte SFK vardı, Amargy vardı.
382. 30:54 Mesela Film War vardı.
383. 30:56 Bir şeyi hatırlıyorum.
384. 30:57 EHP'li kadınlar vardı mesela.
385. 30:59 Hani onlar bile orada gelip toplantılara katılıyorlardı.
386. 31:03 Yani radikal feministler de vardı.
387. 31:05 İşte Mediz'den vardı.
388. 31:07 Bu konuda farklı düşünen kadınların bir arada olduğu iyi bir tartışma alanıydı.
389. 31:12 Mesela ben şu anki Twitter'daki özellikle tartışmalarda çok nefesim kesiliyor.
390. 31:16 Ama hani o feminist kolektif insanların yani orada kadınların birbirinin değişimine gelişmesine katkı sunduğu şekilde olduğunu hatırlıyorum.
391. 31:25 Böyle bir platform olduğu söylenebilirim.
392. 31:27 Katkı sayıcı olmayı yani şuradan hatırlıyorum bir farklı feminizmler var diye tartışmaya başladık.
393. 31:34 Çünkü şöyle bir olay hatırlıyorum o günlere belki daha sonrasında olan bir şeydir.
394. 31:38 EYP'li arkadaşlar diyebilir mi? Tartıştıkça anladı ki partilerinin ideolojilerini dayatmaya çalışıyorlardı ya da partilerinin sözlerini dayatmaya çalışıyorlardı.
395. 31:46 Ya orada kapsayıcı olalım derken kilitlendik kaldık. Hatta şeye bile yönelmiştik acaba başka bir grup mu oluştursak?
396. 31:55 Ama kapsayıcı olmaya bir yandan da hem kendimiz içselleştirmenin hem de hiç tanımadığımız dışarıya söylemenin bir derdi kapsamında da tartışıyorduk tabii ki.
397. 32:06 Nasıl ulaştırırız, nasıl ulaştırırız?
398. 32:08 Ben hani o kritiğin kendisini duruyor ve anlıyorum açıkçası.
399. 32:12 Tamam bir yandan keşke feministler diye bir ifade kullanabilsek.
400. 32:16 Keşke öyle bir yan yana yürüyüş pratiğimiz olsa.
401. 32:19 Ama günün sonunda aslında çeşitli nedenlerden dolayı aslında o örgütlenme süreci birlikte politika yapabilen feministler ve birlikte politika yapamayan feministler olarak ayrılıyor.
402. 32:31 Dolayısıyla da orada her ne kadar o gece yürüyüşünün içeriğine hemen hemen herkes açısından kapsayıcı olsa da örgütlenme süreci itibariyle 0 bir ortaklık anlamında ya da 'da değil 'de değil.
403. 32:45 Bunun adını feministler gibi bir şey koymamak gerekir kritiğini ben de aslında duyuyor ve anlıyordum yani.
404. 32:51 2007-2008 aynı zamanda feministler açısından bir güçlenme ve örgütlenme dönemi.
405. 32:57 Feminist forumlar yapılıyor bir yandan.
406. 32:59 Sonra Novamed, SSGS, Vesikalılar seçim kampanyası, Yeniden Morine, Dayağı Karşı Yürüyüşün 20 yılı ve pek çok şey var.
407. 33:08 Sizce bunların gece yürüyüşüne yansıması nasıl oldu?
408. 33:12 Hatice seninle başlayalım istersen.
409. 33:13 Ben çok özetle şöyle bir şey söyleyeceğim. Her bir örgütlenme başlı başına ayrı birer toplantı ve başlı başına ayrı ayrı o çevrelerin, o konuya dair derdi olanların bir araya gelmesi demek.
410. 33:27 Feministler olarak da orada olmaya çalışıyorduk, oluyorduk. Dolayısıyla gece yürüyüşüne çokça kalabalıklar halinde yansıyor oluyordu.
411. 33:35 Bir yandan gece yürüyüşü bir itiraz alanı olarak sahip olduğum ve sahip çıktığım ve genişlettiğim bir alan.
412. 33:41 Öbür taraftan gündemde akan giden işte Dea Karşı kampanyanın 20. yılı.
413. 33:47 İlk kampanyadan ikinci kampanyaya çok kazanım var ama hala da o mücadelenin devam etmesinin anlamlılığına dair bir sahip çıkış da var.
414. 33:57 Dolayısıyla da hani o tarihsel süreklilik fikri takibe ilişkin de bence çok anlamlı bir karşılığı vardı.
415. 34:04 Deneyim aktarımına dair bence çok başka bir şey vardı. Dolayısıyla birbirini besleyen süreçlerde.
416. 34:11 Çünkü senede bir gün ya da senede iki gün kadınların birleştiği bir şey zaten örgütlülükte süreklilik yaratmaz.
417. 34:17 Kadınlara yönelik saldırılarla ilgili yaşanan her türlü süreçte o örgütlülüğün kesintisiz olarak bir tepki gösterebiliyor olması
418. 34:25 kadınlar açısından da o senede bir iki gece yürüyüşümüz işte 25 Kasım 8 Mart gece yürüyüşlerinin çoğalmasındaki alnının da arkasında yatan sebep aslında.
419. 34:35 O kadar farklı alanda kadınlara dokunuyordu ki bu eylemlilikler yani program yapardık akşam eve erken gittiğimiz şey olmazdı.
420. 34:44 Ya iş olurdu ya işte bu eylemlilikler için hazırlık yapmamız gerekirdi.
421. 34:49 Ve bunlar da böyle çok maddi, teorik değil de şey işlerdi.
422. 34:54 Böyle tırnak içinde angarya işlerdi.
423. 34:56 Yok işte şeyleri, pankartları yaz, sloganları yaz, broşürleri dağıt, şunları buraya götür.
424. 35:02 İnsanlar pratikte çoğalıyorlar.
425. 35:03 Pratikte bir şey gördüklerinde tabii ki katılım da çoğalıyor.
426. 35:07 Gerçekten de öyleydi.
427. 35:08 Ben fotoğraflara bakarken gördüm.
428. 35:10 Annemi götürmüşüm mesela.
429. 35:11 Şu an bayağı ütopik geliyor annemi bir şey götürmek.
430. 35:15 2008'de bir de Erdoğan'ın 3 çocuk doğrun demesi üzerine ortaya çıkan bir Türkçük, iki Türkçük sloganını bulan hazırlığı vesairesi içinde Amargi'de toplanan bir grup var.
431. 35:27 Adı da Saf Dışı, Antimilterist feministler.
432. 35:30 Yani bunu hatırlıyor musunuz?
433. 35:31 Böyle grupların kendi sözü ve rengiyle katılması üzerine neler konuşulmuştu?
434. 35:37 Onlar şeydi galiba değil mi?
435. 35:38 Hani şeyin içinde müzik yapıyorlardı.
436. 35:40 Bence çok özgün ve mesela bize göre daha çizgi dışılardı. Ben öyle görüyordum. Kendi şarkılarını falan yapıyorlardı şeylere. Kendi sloganları oluyordu. Kendi gündemleri vardı ve bizim eylemlerin içerisinde onlar. Ben coşkuyla karşıladığımı hatırlıyorum öyle söyleyeyim.
437. 35:57 Sadece dediğim gibi o Türkçük meselesinde bir şey vardı.
438. 36:01 Yani tam ikna değildi.
439. 36:02 Evet orada bir iktidarda laf söyleyebilmenin şeyi vardı ama kendine güveni, kendini iyi hissetme halen.
440. 36:09 Ama öte tarafta işte ikna değildi pek çok temin.
441. 36:11 Onu hatırlıyorum.
442. 36:12 Bu Türkçük hikayesi benim hiç sıcak bakmadığım bir slogandı.
443. 36:18 Türklük üzerinden kurulmayabilirdi.
444. 36:21 Bu itirazlarımı o zamanlarda da dile getirdim.
445. 36:23 Slogan atılırken de hiç eşlik etmedim.
446. 36:25 Bir şeye karşı itiraz ederken, sözümüzü söylerken başka bir şeyi dışlıyor oluyoruz ya da yok sayıyoruz görmüyoruz falan.
447. 36:37 Ona denk geliyor da o yüzden itiraz ediyordum.
448. 36:39 Şimdi o dönem onu çıkartan arka planı da hatırlamak gerekir tabii ki.
449. 36:43 İşte bir yandan böyle Kürt kadınlar, Kürtlere yönelik kontrol ve baskılar devam ediyor.
450. 36:49 Orada bir özgürlük alanı oluşturulmamış.
451. 36:50 Bir yandan işte devletin aslında Kürtlerin çok fazla çoğalması, üremesi, ona bir üreme diye tariflerken öbür taraftan da işte başka başka yerlerde kadınlar doğursun, en az üç çocuk doğursun sözleri geliyordu.
452. 37:06 Dolayısıyla da aslında iktidar tarafından kimlerin doğurması makbul, kimlerin doğurmasının makbul olmadığına karşı bir kritik aslında bu suladanın kendisi, bir eleştiri aslında.
453. 37:17 Ama Hatice'nin söylediklerine ben de katılıyorum.
454. 37:20 Bu eleştiri yaparken elbette ki sloganlaştırmanın içerisinde böyle yüzde yüz bir politik doğruculuk her zaman olmayabilir.
455. 37:28 Ama bir etnistiği, etnik kimliği yüceltmek kadar yermemek de kıymetli bir şey.
456. 37:39 Seçim siyaseti konusu feminist gece yürüyüşlerine nasıl yansıyordu?
457. 37:43 2007 Vesikalılar seçim kampanyası var. Sonra Kürt kadın milletvekillerinin bağımsız aday olarak meclise girmesi ve Sabahat Tuncay'ın bir milletvekili olarak yürüyüşe katılması var. 2009'da da yerel seçimde feminist kampanya yapılıyor. Hatta seçim için feminist kolektif var. Ve 2009-08 Mart'ına metnine de epey bir yansıyor seçim sözü ve konusu. Kizelah sen epey aktiftin galiba seçim için feminist kolektifte. Hani bunun etkisi ne oldu yürüyüşe? Ne gibi itirazlar vardı? Neler hatırlıyorsunuz?
458. 38:13 Yanlış hatırlamıyorsam Vesikalı'lar bizim belediye başkanlık seçimlerimizden önce bir kampanyaydı. Bizim kendi gündemimizden bağımsız olarak iki tane kadın çıktı işte o dönem.
459. 38:25 Ayşe Tüklükçü ile Saliha Ermez.
460. 38:28 Yani onların kendi sözü içerisinde aslında gerçekten o yaşadıkları zorlu hayatın görünürlüğünü sağlamak gibi bir çaba vardı.
461. 38:38 Ve burada mesela şey Stella'nın falan şey dediğini yani bu çok önemli bir şey.
462. 38:42 Bizim hani burada mutlaka o dayanışmayı gösteriyor olmamız gerekir dediğini hatırlıyorum.
463. 38:47 Hani feministler o sürece güç vermiş olmasaydı bir iki tane köşe işte yazısında veya şeyde çıkabilecek bir şeyde bambaşka bir güç sağlanmış oldu.
464. 38:58 Ama yerel yönetim seçimleri de 2009'du yanlış hatırlamıyorsam feminist aday ürfetin olması.
465. 39:04 Bir kazanma iddiasından bağımsız olarak yerel politikaya dair kendi taleplerimiz neler, ihtiyaçlarımız neler ve sözümüz neler.
466. 39:12 Yani oradaki o tekil varoluştan bütün yerel yönetimlere dair aslında bir talepler sinsilesini oluşturabilme ve sözün duyurulur hale gelmesini sağlayan bir kampanya oldu.
467. 39:25 Beyoğlu kimin oğlu diye böyle ya çok güzeldi gerçekten çok çok güzeldi.
468. 39:29 İşte kadın pazarlara çıkıldığını hatırlıyorum.
469. 39:32 Pazarlarda işte kadınlarla temas edildiğini sözlerin kadınlara söylendiğini hatırlıyorum.
470. 39:37 Farklı farklı toplantılarda işte televizyonlarda bizim sözümüzün görünür olmasının bir aracı oldu, bir fırsatı oldu.
471. 39:45 Diğer adaylar da kadınlar ve kadınlara ilişkin bir politika söyleyecekse oradaki söz onun belirleyicisi oldu diyebiliriz aslında.
472. 39:53 Burada mesela feminist aday diye bir şey çıkıyor ve o söz aslında tüm feministleri bir şekilde kapsıyor ya da temsil ediyor.
473. 40:00 Feminist kolektifin adayı değil ya da işte sosyalist feministlerin adayı değil ya da işte kaderin...
474. 40:05 Anlatabiliyor muyum yani öyle bir adresli şeyin adı değil feminist aday çünkü çok genel bir ifade bu.
475. 40:11 Öyle bir ifadenin içerisinde sözün sesin daha ortak ve şey üretilmesine dair böyle kritikler geldiğini hatırlıyorum.
476. 40:18 Çok özetle şöyle tartışmıştık biz var olan seçim siyaseti yöntemiyle gitmeyeceğiz.
477. 40:24 Mümkün olduğunca yapabildiğimizce seçim deneyimlerimizi de öne çıkararak oradan feminist yöntemlerle açıktan ve öznelerini kapsayan, öznelerinin sesini duyuran ve öznelerinin sözünü duyuran bir yerden bu seçim sürecini nasıl yürütürüz?
478. 40:42 Ülfet televizyona çıktığında hepimiz pür dikkat oldu.
479. 40:46 Oh Ülfet falan böyle muhteşem bir heyecanla onu izliyor olurduk.
480. 40:50 Televizyona çıkmadan soruları Ülfet bizimle de konuşuyor olurdu aynı zamanda.
481. 40:55 Bayağı da inanıyorduk biz.
482. 40:56 Ülfet'in iyi bir oy alacağına falan da böyle bir yani coşkumuz o yöndeydi açıkçası.
483. 41:01 Broşürler falan dağıttığımızı hatırlıyorum.
484. 41:04 Bir seçim şarkısı yapmıştık.
485. 41:06 Araba dolaştırıyorduk.
486. 41:07 Araba dolaştırırken de megafonlarda majingle çalıyorduk.
487. 41:10 çalıyorduk. Ayşe Tükrukçu'yu
488. 41:12 hatırlıyorum. O zaman Ayşe ve
489. 41:14 onunla birlikte bir aday daha
490. 41:16 vardı. İkisi birlikte çıkmışlardı.
491. 41:19 Saliha Ermez. İnsanlarda
492. 41:20 bence bir kırılma yaratmıştı
493. 41:23 onların adaylıkları.
494. 41:24 Sabahat Tuncel'in meclise girmesi meselesini
495. 41:26 hatırlıyorum. O da feministler
496. 41:28 arasında müthiş bir
497. 41:30 coşkuyla karşılaşmıştı.
498. 41:33 Peki sonraki yıllara dair
499. 41:34 eklemek istediğiniz bir şey var mı?
500. 41:36 Gece yürüyüşünün inanılmaz bir çekim
501. 41:38 alanı oluşturduğunun
502. 41:40 siyaseten şu anda yani kadınların gündemini belirleyen ama sadece kadınların gündemini değil aslında toplumun bugün nefes alamadığı yani gerçekten sesini sözünü söyleyemediği çok uzun süredir en meşru, en haklı, en sahici taleplerin bile örgütlenemediği bir dönemde ve kriminalize edildiği bir dönemde.
503. 42:03 Yani gece yürüyüşüyle ilgili süreçlerde daha doğrusu zaman zaman bu saldırılar oldu.
504. 42:09 İşte ıslık meselesiyle ilgili şey.
505. 42:11 Ama kadınların orada bir arada durmaya devam etmesi ve sürece sahip çıkıyor olması inanılmaz kıymetli bir şey.
506. 42:17 Yıllardır kitlesel eylemliliklerin, bir araya gelmelerin, itirazların, o alanların örgütlenmediği ve bir arada böyle o kitleselliğin biraz daha sünümlendiği bir noktada kadınlar bu alanı tutmaya devam ediyor.
507. 42:30 kendi haklarımızla ilgili sözümüz, sesimizi çoğaltabileceğimiz, itirazlarımız yapabileceğimiz alanları tutmaya ve genişletmeye devam ediyoruz.
508. 42:37 Çok teşekkürler.
509. 42:39 Bu kayıt Feminist Gece Yürüyüşü Sözlü Tarih ve Arşiv Çalışması için 2021 tarihinde yapılmıştır.

Bu kelime kayıtta geçmiyor.